HABER MERKEZİ– Londra merkezli Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü’nün (IISS) yıllık raporuna göre koronavirüs salgını ve buna bağlı ortaya çıkan ekonomik krize rağmen küresel askeri harcamalar 2020’de rekor seviyeye ulaştı.
Londra merkezli Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü’nün (IISS) iki gün önce yayınladığı rapora göre koronavirüsün neden olduğu salgına ve buna bağlı küresel ekonomik gerilemeye rağmen özellikle Çin donanmasının güçlendirilmesinden kaynaklanan küresel askeri harcamaların 2019’a göre yüzde 3,9 arttığı belirtildi.
Bu artışın yaklaşık üçte ikisi, toplam harcamaların yüzde 40,3’üyle (738 milyar dolar) olarak en fazla harcamayı yapan ABD’ nin yanı sıra yüzde 10,6’lık (193,3 milyar dolar) harcama yapan Çin’e ait.
Asya’daki askeri bütçelerdeki büyümenin lokomotifi konumunda olan ve Kıta’daki toplam harcamaların yüzde 25’ini yapan ülke ise Çin. Asya Kıtası’ndaki genel harcama 2019’daki yüzde 4,6 artış ile karşılaştırıldığında, yüzde 4,3’lük daha yavaş bir hızla da olsa yükselişte kalmaya devam etti.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü’nün raporunda şu ifadeler yer aldı:
“Bazı ülkeler kriz dönemlerinde askeri bütçelerini yardım fonlarına yönlendirecek veya ekonomiyi destekleyecek şekilde ayarlarken, diğer birçok ülke planlanan askeri harcamaları kesmek yerine azaltmayı veya ertelemeyi seçti.”
Raporda ayrıca Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki ihtilaflı alanlara ilişkin hak iddiasına atıfta bulunuldu. Özellikle filosunu önemli ölçüde artırmayı hedefleyen deniz kuvvetleri başta olmak üzere Çin’in askeri alandaki büyümesi doğrulandı.
Avrupa’da da, özellikle 2014’te Kırım’ın ilhakından bu yana, artan bir tehdit olarak görülen Rusya ile başa çıkmak için savunma harcamaları yüzde 2 artış gösterdi. Ancak IISS’ye göre birçok NATO üyesi ülke, 2024’te GSYİH’nın yüzde 2 sini askeri harcamalarına tahsis etme hedefinden halen uzak görünüyor.
Rapora göre Fransa, İngiltere, Almanya ve İtalya gibi büyük aktörlerin 2021 ve sonrasında savunma bütçelerini artırma taahhüdü, 2007-2008’deki mali krizi takip eden kesintilerden kaçınma kararlılıklarını ortaya koyuyor.
Büyük güçler arasında artan rekabet ve yeni teknolojiler için yarışın hızlandığı 2019 yılında askeri harcamalarda, yüzde 4’lük artış ile son on yılın rekoruna imza atılmıştı.
IISS raporunda Türkiye ilişkin bir değerlendirme yapılmazken geçtiğimiz yıl “NATO Ülkeleri Savunma Harcamaları 2013-2020” raporuna göre, Türkiye’nin savunma harcamaları 13,3 milyar dolar üzerinde seyrettiğini ifade etmişti.
Askeri personel sayılarına da yer verildiği NATO raporunda 1,3 milyon askeri personeli olan ABD’nin ardından en fazla askeri personeli bulunan ülke 437 bin ile Türkiye olmuştu.
Kürdistan Stratejik Araştırmalar Merkezi
