\t\t\t\t\t\t\t ![](\"http:\/\/lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/57-1.jpg\")
\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n
\u0130nsan zihniyetindeki esneklik en geli\u015fkin d\u00fczeyde olup, ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m\u0131z\u0131n anlaml\u0131 olma \u015fans\u0131n\u0131 en \u00e7ok etkileme durumundad\u0131r. \u0130nsan zihniyetinin do\u011fas\u0131n\u0131 tan\u0131madan, y\u00f6ntem ve hakikat idealar\u0131 havada kal\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n \u0130nsan zihniyetini tan\u0131maya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken s\u0131k\u00e7a ikili yap\u0131s\u0131ndan bahsettik. Duygusal d\u00fc\u015f\u00fcncenin geli\u015fkin oldu\u011fu ve evrim a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha eski olan k\u0131s\u0131mla (beynin sa\u011f lobu oluyor) analitik d\u00fc\u015f\u00fcnceye daha yatk\u0131n ve s\u00fcrekli geli\u015fmeye a\u00e7\u0131k olan yeni k\u0131s\u0131mdan (beynin sol lobu) olu\u015fan d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131, bu \u00f6zelli\u011fi nedeniyle b\u00fcy\u00fck bir esnekli\u011fe sahiptir. Hayvanlar \u00e2leminde duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce birbiriyle e\u015fd\u00fczeye yak\u0131nd\u0131r. Duygular \u015fartl\u0131 ve \u015farts\u0131z reflekslerle \u00f6\u011frendiklerini yan\u0131tlarlar, yani gereklerini yerine getirirler. Bunlar anl\u0131k tepkilerdir. Bu yap\u0131lar\u0131n ayn\u0131s\u0131 insanda da vard\u0131r. \u00d6rne\u011fin v\u00fccut ate\u015fe an\u0131nda cevap verir. Burada analitik d\u00fc\u015f\u00fcnmeye gerek yoktur. Ama bir Everest tepesine \u00e7\u0131k\u0131\u015f i\u00e7in y\u00fczlerce ko\u015fulun analize tabi tutulmas\u0131 gerekir. Ancak t\u00fcm ilgili ko\u015fullar analiz edildikten sonra yola \u00e7\u0131kmak i\u00e7in karar verilir. Duygusal d\u00fc\u015f\u00fcncede yan\u0131lg\u0131 pay\u0131 aranmaz. \u0130\u00e7g\u00fcd\u00fc nas\u0131l tepki veriyorsa \u00f6yle davran\u0131l\u0131r. Analitik d\u00fc\u015f\u00fcnce ise y\u0131llar\u0131 alabilir. Y\u00f6ntem, \u00e7al\u0131\u015fma ve hakikat aray\u0131\u015f\u0131 b\u00f6ylesi bir d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131m\u0131za dayanmak durumundad\u0131r. Zihnimizin \u00e7al\u0131\u015fma d\u00fczenini tan\u0131madan, do\u011fru y\u00f6ntem ve hakikat bilgisi rastgele olmaktan kurtulamaz. O halde zihnin kendisini iyi tan\u0131mak \u00f6ncelik ta\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Zihnimizin birinci \u00f6zelli\u011fi, \u00e7ok esnek bir yap\u0131 sergilemesidir. Denilebilir ki, zihnimiz d\u0131\u015f\u0131nda bilebildi\u011finiz t\u00fcm evren yap\u0131lanmalar\u0131nda \u00f6zg\u00fcrce se\u00e7im yapma \u015fans\u0131 \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131 \u00e7ok dar aral\u0131klarla d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Atom alt\u0131 par\u00e7ac\u0131klarla makro evrendeki yap\u0131larda \u00f6zg\u00fcr se\u00e7imin nas\u0131l cereyan etti\u011fini bilmiyoruz. Ama mevcut evren \u00e7e\u015fitlili\u011fine bakarak, bunun ancak par\u00e7ac\u0131klar d\u00fcnyas\u0131yla, makro evrendeki esnek davranabilme ve \u00f6zg\u00fcr se\u00e7me yetene\u011fiyle m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini yol a\u00e7t\u0131klar\u0131 sonu\u00e7lardan \u00e7\u0131karabiliyoruz. \u0130nsan beyninde ise, bu esneklik aral\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok geni\u015flemi\u015f bulunmaktad\u0131r. S\u0131n\u0131rs\u0131z hareket \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne en az\u0131ndan potansiyel d\u00fczeyde sahibiz. Tabii bu potansiyelin ancak toplumsall\u0131kla aktif hale ge\u00e7ebilece\u011fini unutmuyoruz. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Zihnimizin ikinci \u00f6zelli\u011fi, zihniyet esnekli\u011fimizin geni\u015f bir do\u011fru alg\u0131lamalar k\u00fcmesi kadar, yanl\u0131\u015f alg\u0131lamalara da a\u00e7\u0131k bir yap\u0131 sergilemesidir. Bu \u00f6zellik temelinde esneklik, bask\u0131 ve duygu a\u011f\u0131nda her an sapt\u0131r\u0131labilir. Bu nedenle bask\u0131 ve i\u015fkence mekanizmalar\u0131yla duygular\u0131 avlamay\u0131 esas alan havu\u00e7 politikalar\u0131, aldatma ve yanl\u0131\u015f yapt\u0131r\u0131mlarla birlikte kullan\u0131l\u0131r. Hele binlerce y\u0131ld\u0131r insan zihni \u00fczerinde bask\u0131 kuran hiyerar\u015fik ve devlet d\u00fczenlemeleri muazzam etkiler yaratm\u0131\u015flar, adeta kendilerine g\u00f6re bir zihniyet yap\u0131s\u0131 in\u015fa etmi\u015flerdir. \u00d6d\u00fcllerle de zihnin \u00e7ok\u00e7a avland\u0131\u011f\u0131 iyi bilinen \u00f6zelliklerindendir. Buna kar\u015f\u0131n, direnme \u00f6zelli\u011fine de sahip zihniyet yap\u0131m\u0131z, do\u011fru yolu tutturmada ve b\u00fcy\u00fck hakikatlere ula\u015fmada e\u015fsiz \u00f6zellikler sergilemektedir. B\u00fcy\u00fck insanlar\u0131n bu vas\u0131flar\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131z zihinlerinin rol\u00fc belirleyicidir. \u00d6zg\u00fcr se\u00e7imler en \u00e7ok zihinler ba\u011f\u0131ms\u0131z kald\u0131\u011f\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fir. Zengin alg\u0131lamalarla ba\u011f\u0131ms\u0131z olma aras\u0131nda yak\u0131n ili\u015fki vard\u0131r. Zihnin ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131yla kastedilen, daha \u00e7ok adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerinde davranabilmedir. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Ger\u00e7ekle adalet aras\u0131ndaki ili\u015fkinin alt\u0131nda evrensel d\u00fczenin yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledik. O halde adil olabilen zihin, evrensel d\u00fczene g\u00f6re \u00f6zg\u00fcr se\u00e7im \u015fans\u0131n\u0131 en \u00e7ok kullanma duru\u015funu yakalam\u0131\u015ft\u0131r denilebilir. Bunun i\u00e7in \u00f6zg\u00fcrl\u00fck tarihi, en b\u00fcy\u00fck e\u011fitici g\u00fc\u00e7 olarak zihnimizi e\u011fitmekle (toplumsal tarih) onu do\u011fru se\u00e7imlere haz\u0131rlar. Psikoanalitik yakla\u015f\u0131mlar zihnimizin derinli\u011fini artan bir h\u0131zla \u00f6l\u00e7meye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Psikoanalizm yeni bir bilgi alan\u0131 olarak giderek \u00f6nem kazanmaktad\u0131r. Fakat psikoanalizm kendi ba\u015f\u0131na do\u011fru ve yararl\u0131 bilgiye ula\u015fmada yetersizdir. Bunda bireyi ba\u011f\u0131ms\u0131z ele almas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck rol\u00fc vard\u0131r. \u0130nsan\u0131 toplumdan kopuk ele almak \u00e7ok yetersiz ve sa\u011fl\u0131ks\u0131z bilgiye yol a\u00e7abilir. Sosyopsikolojinin bu eksi\u011fi kapatmas\u0131 \u015fimdilik pek verimli olamamaktad\u0131r. Sosyoloji do\u011fru kurulmam\u0131\u015ft\u0131r ki, sosyopsikoloji do\u011fru sonu\u00e7lar versin. Psikoloji ile hayvan zihinlerini iyi tan\u0131yabiliriz. S\u00fcper hayvan olarak da psikoloji ile insan\u0131 tan\u0131yabiliriz. Ancak sosyal bir hayvan olarak insan\u0131 tan\u0131man\u0131n hen\u00fcz ba\u015flang\u0131c\u0131nday\u0131z.<\/font><\/p>\n<\/p>\n Y\u00f6ntem ve bilgilenme sistemini kurgularken, zihnimizin yap\u0131s\u0131n\u0131 iyi tan\u0131madan ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7 almam\u0131z\u0131n tesad\u00fcflere kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha iyi anlamaktay\u0131z. Ancak zihnin do\u011fru ve derinlikli tan\u0131m\u0131 ve \u00f6zg\u00fcr se\u00e7me pozisyonu sa\u011fland\u0131\u011f\u0131nda (toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck), y\u00f6ntem ve bilgi rejimimiz do\u011fru alg\u0131lamalara yetkin cevaplar verebilir. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda y\u00f6ntemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z daha do\u011fru bilgi birikimiyle daha \u00f6zg\u00fcr bir toplum ve birey olma \u015fans\u0131m\u0131z\u0131 artt\u0131r\u0131rlar. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Be\u015finci olarak, insan\u0131n metafizik karaktere sahip olma \u00f6zelli\u011fi, y\u00f6ntem ve bilgi sistemati\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan e\u015fsiz bir \u00f6rnek sunmak durumundad\u0131r. Y\u00f6ntem ve bilgiye ula\u015fma bilimi (epistemoloji), insan\u0131n metafizik \u00f6zellikleri \u00e7\u00f6z\u00fcmlenerek daha yetkin k\u0131l\u0131nabilir. Bizzat metafizik yaratma ve in\u015fa etmede insan\u0131 kavramak \u00f6nemli bir ara\u015ft\u0131rma konusudur. En az \u00e7\u00f6z\u00fcmlenen toplumsal sorunlardan birisi de, metafizik insan\u0131 tan\u0131mlama d\u00fczeyinden bile yoksun olu\u015fumuzdur. \u0130nsan nas\u0131l metafizik olabiliyor? Bu hangi ihtiya\u00e7tan kaynaklan\u0131yor? Olumlu ve olumsuz yanlar\u0131 nelerdir? Metafiziksiz ya\u015famak m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Belli ba\u015fl\u0131 metafizik \u00f6zellikler nelerdir? Metafizik sadece d\u00fc\u015f\u00fcnce ve dinsel alanda m\u0131 ge\u00e7erlidir? Toplumla metafizik aras\u0131ndaki ili\u015fki nedir? Metafizik san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi diyalektik kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 m\u0131d\u0131r, onunla s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131labilir mi? Bu konuda sorular\u0131 daha da \u00e7o\u011faltabiliriz. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Madem insan temel bilgi \u00f6znemizdir, o halde bu \u00f6znenin en temel vas\u0131flar\u0131ndan olan metafizik d\u00fc\u015f\u00fcnce ve kurumlar\u0131n\u0131 tan\u0131madan, bu kaynaktan yeterli bilgiye eri\u015fme iddiam\u0131z eksik kalacakt\u0131r. Gerek sosyolojinin, gerek psikolojinin kendisine hi\u00e7 sorun yapmad\u0131\u011f\u0131 bir alandan bahsediyoruz. Ba\u015fta dini olmak \u00fczere bir\u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcnce ekol\u00fcn\u00fcn metafizik olarak de\u011ferlendirilmesi, metafizik sorununu daha da i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131lmaz hale getiriyor. Metafizik sorununa yakla\u015f\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n temelinde, onun toplumsal insan\u0131n temel bir \u00f6zelli\u011fi olmas\u0131 yatmaktad\u0131r. Metafizik, toplumsal insan\u0131n onsuz edemeyece\u011fi bir toplumsal in\u015fa ger\u00e7e\u011fidir. \u0130nsan\u0131 metafizikten soyutlarsak, onu ya s\u00fcper bir hayvana (Nietzsche\u2019nin Almanlar i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 bu kavram Fa\u015fizm -Nazi- Almanya\u2019s\u0131nda kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r), ya da s\u00fcper bir bilgisayara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015f oluruz. Bu duruma gelmi\u015f bir insanl\u0131\u011f\u0131n insan olarak ne kadar ya\u015fam \u015fans\u0131 olabilir?<\/font><\/p>\n<\/p>\n Gelelim metafizik insan\u0131n ne oldu\u011funa.<\/font><\/p>\n a- Ahlak metafizik insan \u00f6zelli\u011fidir.<\/font><\/p>\n b- Din \u00f6nemli bir metafizik \u00f6zelliktir.<\/font><\/p>\n c- T\u00fcm kollar\u0131yla sanat ancak metafizik olarak tan\u0131mlanabilir. <\/font><\/p>\n d- Kurumsal toplum, hatta toplum bir b\u00fct\u00fcn olarak metafizik tan\u0131m\u2019a daha uygun d\u00fc\u015fmektedir. Daha da s\u0131ralayabilece\u011fimiz bu \u00f6zellikleriyle acaba insan neden ve nas\u0131l metafizik olabilmektedir?<\/font><\/p>\n<\/p>\n Birincisi, insandaki d\u00fc\u015f\u00fcnebilme kapasitesidir. Bir nevi kendi fark\u0131na varan evren olarak insan, duydu\u011fu deh\u015feti (hem ac\u0131s\u0131, hem sevinci y\u00f6n\u00fcyle) gidermek i\u00e7in kendini fizik \u00fcst\u00fc in\u015fa etmek zorundad\u0131r. Ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc fiziki ac\u0131 ve sevin\u00e7lerin \u00fcstesinden gelemez. Sava\u015flar, \u00f6l\u00fcm, \u015fehvet, tutku, g\u00fczellik vb. alg\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda dayanabilmek i\u00e7in metafizik d\u00fc\u015f\u00fcnce ve kurumlar vazge\u00e7ilmesi zor bir ihtiya\u00e7 durumundad\u0131r. Tanr\u0131 yoksa icat edilmek, sanat olu\u015fturulmak, bilgi geli\u015ftirilmekle ancak bu ihtiya\u00e7lar tatmin edilebilir. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Daha de\u011fi\u015fik bir a\u00e7\u0131dan metafizi\u011fi fizi\u011fin \u00f6tesi olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmek, ne \u00e7ok mahk\u00fbm etmeyi ne de \u00f6vg\u00fc d\u00fczmeyi gerektirir. \u0130nsan ger\u00e7ekten fizi\u011fin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 en \u00e7ok zorlayan varl\u0131kt\u0131r. Fizi\u011fin \u00f6tesi olarak metafizik ya\u015famas\u0131, insan\u0131n ontolojik karakteri gere\u011fidir. Sadece fiziki olarak kalabilmeyi savunman\u0131n bir anlam\u0131 yoktur. Daha do\u011frusu, fiziki kalmak ancak mekanik insan tan\u0131m\u0131na yol a\u00e7abilir. Bu, Descartes\u2019in \u00e7oktan tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131, ancak bilimsel izah\u0131 olmayan bir \u2018ruh\u2019 kavram\u0131yla kurtulmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n \u0130kincisi, ahlak olmadan toplumun s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmeyecek olmas\u0131 metafizik olmay\u0131 gerektirmektedir.<\/font><\/p>\n<\/p>\n Toplum ancak \u00f6zg\u00fcr bir yarg\u0131lama olarak ahlakla d\u00fczenlenebilir. Sovyet Rusya\u2019s\u0131n\u0131n, Firavun M\u0131s\u0131r\u2019\u0131n\u0131n t\u00fcm rasyonelliklerine kar\u015f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmelerini ahlak yoksunlu\u011funa ba\u011flayabiliriz. Rasyonalite tek ba\u015f\u0131na toplumu s\u00fcrd\u00fcremez. Belki robotla\u015ft\u0131rabilir, geli\u015fkin hayvanlar haline getirebilir, ama insan olarak tutamaz. Ahlak\u0131n baz\u0131 niteliklerini sayal\u0131m: Ac\u0131ya dayanma g\u00fcc\u00fc ve gere\u011fini kar\u015f\u0131layabilmesi, zevk, arzu ve \u015fehvete s\u0131n\u0131r koymas\u0131, \u00fcremeyi fiziki de\u011fil toplumsal kurallara ba\u011flamas\u0131 geleneklere, dine, yasalara uyma ve uymama tercihine ili\u015fkin karar vermesi. \u00d6rne\u011fin ahlak\u0131n \u00fcremeye yol a\u00e7an cinsel ili\u015fkiyi kurallara ba\u011flamas\u0131 insan t\u00fcr\u00fcnde zorunlu bir ihtiya\u00e7t\u0131r. N\u00fcfusu kontrol alt\u0131na almadan toplumu s\u00fcrd\u00fcremeyiz. Tek ba\u015f\u0131na bu konu bile ahlaki metafizi\u011fin b\u00fcy\u00fck gere\u011fini ortaya koymaktad\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, sanatla insan kendine has bir evren yaratmaktad\u0131r. Toplum ancak ses, resim, mimari gibi temel alanlardaki yarat\u0131mlarla s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmektedir. M\u00fcziksiz, edebiyats\u0131z, mimarisiz toplum d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir mi? T\u00fcm bu alanlardaki yarat\u0131mlar metafizik anlam\u0131ndad\u0131r. Bu yarat\u0131mlar toplumun s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinin vazge\u00e7ilmezleridir. Sanat tam bir metafizik kurgulama olarak insan\u0131n estetik olabilme ihtiyac\u0131n\u0131 gidermektedir. \u0130nsan nas\u0131l iyi-k\u00f6t\u00fc se\u00e7imiyle ahlak davran\u0131\u015f\u0131na anlam bi\u00e7iyorsa, g\u00fczel-\u00e7irkin yarg\u0131s\u0131yla da sanatsal davran\u0131\u015fa anlam bi\u00e7mektedir.<\/font><\/p>\n<\/p>\n D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc, politik y\u00f6netim alan\u0131 da metafizik yarg\u0131larla doludur. Alan\u0131n kendisi en g\u00fc\u00e7l\u00fc metafizik in\u015falardan ibarettir. Politikay\u0131 fizik yasalarla izah edemeyiz. Fizik yasalarla y\u00f6netmenin azamisi robotsall\u0131kt\u0131r di\u011fer y\u00fcz\u00fcyle fa\u015fizmin \u2018s\u00fcr\u00fc g\u00fcd\u00fcm\u00fc\u2019d\u00fcr. Politik alan\u0131n se\u00e7me, \u00f6zg\u00fcr davranma anlam\u0131n\u0131 da ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtirsek, politik insan\u0131n metafizik karakterine bir kez daha varm\u0131\u015f oluruz. Aristo\u2019nun \u201c\u0130nsan politik hayvand\u0131r belirlemesi daha \u00e7ok bu anlam\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rmaktad\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n Be\u015fincisi, hukuk, felsefe, din ve hatta \u2018bilimcili\u011fin\u2019 metafizikle y\u00fckl\u00fc alanlar oldu\u011funu \u00f6zenle belirtmeliyiz. Tarihsel toplumda t\u00fcm bu alanlar\u0131n niceliksel ve niteliksel y\u00f6nleriyle metafizik eserlerle dolu, y\u00fckl\u00fc oldu\u011funu bilmekteyiz.<\/font><\/p>\n<\/p>\n Birey-toplum ya\u015fam\u0131nda metafizi\u011fin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 konumunu tespit ettikten sonra, hakk\u0131nda daha anlaml\u0131 yakla\u015f\u0131mlar geli\u015ftirebiliriz.<\/font><\/p>\n<\/p>\n 1- Tarihsel geli\u015fiminde metafizik\u00e7i yakla\u015f\u0131mlar kendilerini ya t\u00fcmden y\u00fcceltip temel hakikat gibi a\u00e7\u0131klam\u0131\u015flard\u0131r, ya da kar\u015f\u0131tlar\u0131 taraf\u0131ndan ele\u015ftirel yakla\u015f\u0131mlarla tam bir d\u00fczmece alan bi\u00e7iminde g\u00f6r\u00fcl\u00fcp, ger\u00e7ekli\u011fi olmayan, insan\u0131 aldatma s\u00f6z ve ayg\u0131tlar\u0131ndan ibaret say\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Her iki yakla\u015f\u0131mda da tarihsel toplum alg\u0131lamas\u0131ndan ya habersiz olundu\u011fu ya da bu konuda abart\u0131ya ka\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 rahatl\u0131kla ileri s\u00fcr\u00fclebilir. Her iki anlay\u0131\u015f\u0131n da fark\u0131nda olmad\u0131klar\u0131 husus, metafizi\u011fin hangi toplumsal-bireysel \u00f6zellik ve ihtiya\u00e7tan kaynakland\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Y\u00fcceltici kesim metafizi\u011fin fiziksel \u00e2lemle ba\u011f\u0131n\u0131 bir tarafa b\u0131rakm\u0131\u015f olup, sonsuz \u00f6zg\u00fcrm\u00fc\u015f\u00e7esine bir yan\u0131lg\u0131y\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu kesimdekiler d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ruhun maddi \u00e2lemle ya ba\u011f\u0131n\u0131 ink\u00e2r etmi\u015fler, ya da sapt\u0131r\u0131p a\u015fk\u0131n tanr\u0131 d\u00fczenlerinden bizzat insan\u0131n tanr\u0131la\u015fmas\u0131na kadar saplant\u0131lar ve abart\u0131lara yo\u011funca d\u00fc\u015fm\u00fc\u015flerdir. \u015e\u00fcphesiz bu geli\u015fmelerde hiyerar\u015fik ve devlet d\u00fczeninin etkisi b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. <\/font><\/p>\n<\/p>\n Metafizi\u011fin \u00f6nemini ink\u00e2r eden kesim ise, materyalist \u00e2lemi, maddi uygarl\u0131\u011f\u0131, son d\u00f6nemde rasyonalite ve pozitivizmi bayrak edinerek sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7mi\u015ftir: Metafizik kokan her \u015fey hastal\u0131kt\u0131r, aldatma arac\u0131d\u0131r, toptan reddedilmelidir. Fakat sonradan daha iyi fark edildi ki, \u00f6zellikle kapitalist modernitenin sahip oldu\u011fu rasyonalite ve pozitivizminin \u2018fa\u015fist s\u00fcr\u00fc\u2019, \u2018robot-mekanik insan\u2019 ve \u2018sim\u00fclasyondan\u2019 ibaret ya\u015fam alg\u0131lamalar\u0131na yol a\u00e7arak, \u00e7evreyi de yok ederek bir tarihsel toplum y\u0131k\u0131m\u0131na yol a\u00e7mas\u0131 s\u00f6z konusudur. Fizik yasalar\u0131na a\u015f\u0131r\u0131 ba\u011fl\u0131l\u0131k, toplumun y\u0131k\u0131m\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcnden kendini al\u0131koymamaktad\u0131r. \u2018Bilimcilik\u2019in en k\u00f6t\u00fc metafizik oldu\u011fu da b\u00f6ylece kan\u0131tlanm\u0131\u015f oluyordu. E\u011fer toplumsal ya\u015fam\u0131n bir anlam\u0131 varsa tabii! \u2018Bilimcili\u011fin\u2019 en s\u0131\u011f materyalizm oldu\u011funu, iktidar ve istismar\u0131n en iyi e\u011fitilmi\u015f uzman\u0131 oldu\u011funu, dolay\u0131s\u0131yla bilerek veya bilmeyerek kendini en \u00e7ok aldatan konumunda tutarak metafizi\u011fin bu en tortu bi\u00e7imini temsil etti\u011fini \u00f6nemle belirtmeliyim.<\/font><\/p>\n<\/p>\n 2- Hi\u00e7bir tarafta yer almayan, \u2018nihilist\u2019 olarak da de\u011ferlendirebilece\u011fimiz k\u00fcmede yer alanlar ise, her iki tarafta yer almak zorunda olmad\u0131klar\u0131n\u0131, metafizik yanl\u0131s\u0131 ve kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gerekmedi\u011fini, tam ba\u011f\u0131ms\u0131z ya\u015fanabilece\u011fini iddia etmektedirler. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte zarars\u0131z gibi duran bu k\u00fcmenin, \u00f6z\u00fcnde ise en tehlikeli k\u00fcme oldu\u011funu belirtmek gerekir. Di\u011fer iki taraf\u0131n hi\u00e7 olmazsa b\u00fcy\u00fck idealleri vard\u0131r. Temsil ettikleri de\u011ferlerin fark\u0131ndad\u0131rlar. Toplumu \u015fekillendirmede ve bireyi yeniden in\u015fa etmede iddial\u0131d\u0131rlar. Tam ba\u011f\u0131ms\u0131z k\u00fcme ise, asl\u0131nda toplumun i\u00e7inde ve toplum de\u011ferleriyle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 halde, nihilist (ink\u00e2rc\u0131) bir tutumla oral\u0131 olmayan bir ya\u015fam\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa inanmaktad\u0131r. \u2018Bilimci\u2019 metafizik\u00e7ilere en yak\u0131n kesimdir. Kapitalist modernitenin say\u0131lar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131\u011f gibi artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu kesim, y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f toplumun deklase (bo\u015flu\u011fa, la\u011f\u0131ma at\u0131lm\u0131\u015f) unsurlar\u0131ndan olu\u015fmaktad\u0131r. Tersinden buna hayvanla\u015fmaya en yak\u0131n kesim de diyebiliriz. Futbol holiganlar\u0131 bu kesime en yak\u0131n duran, g\u00f6r\u00fcn\u00fcr bir \u00f6rne\u011fi sergilemektedir. Benzeri gruplar h\u0131zla \u00e7o\u011falmaktad\u0131r. Kapitalist modernitenin kanseri artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu \u00f6rneklerle de kan\u0131tlanabilir. Metafizi\u011fe ili\u015fkin her iki tarihsel yakla\u015f\u0131m da sonu\u00e7ta modernitenin pozitivist bilimcilik\u00e7i anlay\u0131\u015f\u0131nda birle\u015firler. Dinleri k\u0131l\u0131k de\u011fi\u015ftirmi\u015f metafizik olan pozitivizm dini iken, tanr\u0131lar\u0131 da ulus-devlettir. Maskesini atan tanr\u0131, bizzat ulus-devlet bi\u00e7iminde t\u00fcm modern toplumlar\u0131n i\u00e7inde kapsaml\u0131 rit\u00fcel ve simgeleriyle kutsanmaktad\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n 3- Daha dengeli bir yakla\u015f\u0131m\u0131n geli\u015ftirilmesinin hem gerekli hem de m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Daha do\u011frusu, metafizi\u011fin bir toplumsal in\u015fa oldu\u011funu bilerek ahlak, sanat, politika ve d\u00fc\u015f\u00fcncede \u2018iyi, g\u00fczel, \u00f6zg\u00fcr ve do\u011fru\u2019ya yak\u0131n bir metafizi\u011fin geli\u015ftirilmesini temel g\u00f6rev saymaktay\u0131m. Ne toptan kabul edici, ne de reddedici ve ukalaca tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k safsatalar\u0131na d\u00fc\u015fmeden tarihsel toplumda hep izlendi\u011fi gibi, \u2018iyi, g\u00fczel, \u00f6zg\u00fcr ve do\u011fru\u2019 aray\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek \u2018erdemli ya\u015fam\u2019\u0131n \u00f6z\u00fcd\u00fcr. Toplumda anlaml\u0131 ya\u015fam\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan\u0131n da bu erdemli ya\u015fam sanat\u0131 oldu\u011funa inanmaktay\u0131m. <\/font><\/p>\n<\/p>\n \u015e\u00fcphesiz metafiziklere mahk\u00fbm de\u011filiz. Ama en \u2018iyisini, g\u00fczelini, \u00f6zg\u00fcr\u00fcn\u00fc ve do\u011frusunu\u2019 bulmaktan ve geli\u015ftirmekten de vazge\u00e7emeyiz. K\u00f6t\u00fcye, \u00e7irkine, k\u00f6leli\u011fe ve yanl\u0131\u015fa mahk\u00fbm olmak ne kadar kader de\u011filse iyi, g\u00fczel, \u00f6zg\u00fcr ve do\u011fru bir ya\u015fam tarz\u0131 da imk\u00e2ns\u0131z de\u011fildir. En k\u00f6t\u00fc se\u00e7enek olarak, \u00e7aresizli\u011fin ve sorumsuzlu\u011fun (kapitalist modernite ba\u015fta olmak \u00fczere, t\u00fcm hiyerar\u015fik ve devletli d\u00fczenlerin) yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 nihilist ya\u015fama da mecbur de\u011filiz. Bu konuda kavga, tarih kadar, toplumun ilk in\u015fa \u00e7a\u011f\u0131ndan beri s\u00fcrmektedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki \u00f6zg\u00fcn yan, kapitalist modernite gibi bir sistemin \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fc\u015f d\u00f6neminde ya\u015famam\u0131zd\u0131r bunun iyi, g\u00fczel, \u00f6zg\u00fcr ve do\u011fru olan\u0131n m\u00fccadelesi i\u00e7in \u00f6zg\u00fcn d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylem duru\u015flar\u0131na, toplumsal yeniden in\u015falara ihtiya\u00e7 g\u00f6stermesidir. Bu y\u00f6nl\u00fc yo\u011fun \u00e7abalara a\u015fk d\u00fczeyinde bir tutkuyla giri\u015fmek kadar, en bilimsel aray\u0131\u015flara (y\u00f6ntem ve hakikat rejimine) ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/font><\/p>\n<\/p>\n K\u00fcrt Halk \u00d6nderi Abdullah \u00d6calan<\/strong><\/font><\/p>\n Demokratik Uygarl\u0131k Manifestosu\u2019ndan<\/strong><\/font><\/p>\n<\/p>\n K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/strong><\/font><\/p>\n<\/p>\n www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/font><\/p>\n<\/p>\n \t<\/p>\n