{"id":7214,"date":"2020-03-15T01:55:50","date_gmt":"2020-03-14T22:55:50","guid":{"rendered":"https:\/\/lekolin.org\/toplumlarin-sozlesmesi\/"},"modified":"2020-03-15T01:55:50","modified_gmt":"2020-03-14T22:55:50","slug":"toplumlarin-sozlesmesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/toplumlarin-sozlesmesi\/","title":{"rendered":"TOPLUMLARIN S\u00d6ZLE\u015eMES\u0130"},"content":{"rendered":"

21 Ocak 2014 Sal\u0131 Saat 08:18<\/p>\n<\/p>\n

\n
\nRojava\u2019da ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde kabul edilen toplumsal s\u00f6zle\u015fme K\u00fcrtleri, Araplar\u0131, S\u00fcryanileri, Ermenileri ve \u00c7e\u00e7enleri, demokratik bir halk y\u00f6netimi etraf\u0131nda birle\u015ftiriyor. <\/b><\/p>\n

\t\t\t\t\t\t\t \n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n

Rojava\u2019da ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde kabul edilen toplumsal s\u00f6zle\u015fme K\u00fcrtleri, Araplar\u0131, S\u00fcryanileri, Ermenileri ve \u00c7e\u00e7enleri, demokratik bir halk y\u00f6netimi etraf\u0131nda birle\u015ftiriyor. <\/p>\n

6 Ocak 2014 tarihinde Rojava\u2019n\u0131n Am\u00fbd\u00ea kentinde toplanan Rojava Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi Yasama Meclisi, Rojava Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi\u2019ni kabul etti. G\u00fcndem gazetesi Ortado\u011fu\u2019daki milliyet\u00e7ilik, cinsiyet\u00e7ilik, dincilik ve ulus-devlet \u00e7\u0131kmaz\u0131ndan kurutulu\u015fun yol haritas\u0131n\u0131 halkalara sunan Rojava Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin (Anayasa) tam metnini yay\u0131nlad\u0131.
Rojava Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi’nin tam metni \u015f\u00f6yle: <\/p>\n

G\u0130R\u0130\u015e<\/strong><\/p>\n

Din, dil, \u0131rk, inan\u00e7, mezhep ve cinsiyet ayr\u0131m\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131, e\u015fit ve ekolojik bir toplumda adalet, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve demokrasinin tesisi i\u00e7in. Demokratik toplum bile\u015fenlerinin siyasi-ahlaki yap\u0131s\u0131yla birlikte \u00e7o\u011fulcu, \u00f6zg\u00fcn ve ortak ya\u015fam de\u011ferlerine kavu\u015fmas\u0131 i\u00e7in. Kad\u0131n haklar\u0131na sayg\u0131 ve \u00e7ocuk ile kad\u0131nlar\u0131n haklar\u0131n\u0131n k\u00f6kle\u015fmesi i\u00e7in. Savunma, \u00f6zsavunma, inan\u00e7lara \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve sayg\u0131 i\u00e7in. Bizler demokratik \u00f6zerk b\u00f6lgelerin halklar\u0131 K\u00fcrtler, Araplar, S\u00fcryaniler (Asuri, Keldani ve Arami), T\u00fcrkmenler ve \u00c7e\u00e7enler olarak bu s\u00f6zle\u015fmeyi kabul ediyoruz.<\/p>\n

Demokratik \u00d6zerk B\u00f6lge Y\u00f6netimleri ulus-devleti, askeri ve dini devlet anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131, ayn\u0131 zamanda merkezi y\u00f6netimi ve iktidar\u0131 kabul etmez.<\/p>\n

Demokratik \u00d6zerk B\u00f6lge Y\u00f6netimleri b\u00fct\u00fcn etnik, toplumsal, k\u00fclt\u00fcrel ve ulusal olu\u015fumlar\u0131n kendilerini kurumlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ifade etmeleri i\u00e7in toplumsal mutabakata, demokrasiye ve \u00e7o\u011fulculu\u011fa a\u00e7\u0131kt\u0131r. Demokratik \u00d6zerk B\u00f6lge Y\u00f6netimleri ulusal ve uluslararas\u0131 bar\u0131\u015fa, Suriye\u2019nin s\u0131n\u0131rlar\u0131na ve insan haklar\u0131na sayg\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019nin olu\u015fmas\u0131, demokratik toplumun in\u015fas\u0131n\u0131n arac\u0131 ve toplumsal adaletin g\u00fcvencesi olan Demokaratik \u00d6zerkli\u011fin tesisi ve bilimsel bir toplumun in\u015fas\u0131 i\u00e7in Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler\u2019deki K\u00fcrtlerin, Araplar\u0131n, S\u00fcryanilerin, Ermenilerin ve \u00c7e\u00e7enlerin istemleri ile Suriye\u2019nin di\u011fer halklar\u0131n\u0131n istemleri demokratik bir Suriye ve Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler\u2019in siyasi-toplumsal bir sistem olmas\u0131nda birle\u015fti. Bu ama\u00e7lar ve b\u00f6yle bir y\u00f6netim i\u00e7in bu s\u00f6zle\u015fme kabul edilmi\u015ftir.<\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

Temel unsurlar:<\/strong><\/em><\/p>\n

1. Madde:
Bu anla\u015fman\u0131n ad\u0131, Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri\u2019nin (Ciz\u00eer, Koban\u00ea ve Efr\u00een) Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi\u2019dir. Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimlerin Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin i\u015flemesi ve ilerlemesi bu s\u00f6zle\u015fmenin bir par\u00e7as\u0131d\u0131r ve ondan ayr\u0131lamaz.<\/p>\n

2. Madde:
a) \u0130ktidarlar\u0131n kayna\u011f\u0131 halkt\u0131r, halk iktidar\u0131n sahibidir, se\u00e7imle belirledi\u011fi kurumlar\u0131 ve meclisleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla y\u00f6netimini sa\u011flar. Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler\u2019in Toplumsal S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin d\u0131\u015f\u0131nda kalan y\u00f6netimlerin hi\u00e7biri me\u015fru de\u011fildir.
b) Demokrasi temeli \u00fczerinde kurulmu\u015f olan meclis ve y\u00fcr\u00fctme kurullar\u0131n\u0131n kayna\u011f\u0131 halkt\u0131r. Bunlar\u0131n tek elde veya z\u00fcmrede toplanmas\u0131 kabul edilemez.<\/p>\n

3. Madde:
a) Suriye \u00f6zg\u00fcr, demokratik ve ba\u011f\u0131ms\u0131z bir devlettir. Suriye, parlamenter, federal, \u00e7o\u011fulcu ve demokratik bir sisteme sahiptir.
b) Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri (Ciz\u00eer, Koban\u00ea ve Efr\u00een) Suriye topraklar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r ve Qami\u015flo kenti de Demokratik \u00f6zerk Ciz\u00eer kantonunun merkezidir.
c) Ciz\u00eer Kantonu ortak kantondur ve i\u00e7erisinde K\u00fcrtler, Araplar, S\u00fcryaniler, Ermeniler ve \u00c7e\u00e7enler ile \u0130slam, H\u0131ristiyan ve \u00cazid\u00ee inan\u00e7lar\u0131 birlikte ya\u015farlar. Bu da karde\u015flik ve ortak ya\u015fam temelinde ger\u00e7ekle\u015fir.
d) Bu s\u00f6zle\u015fme Demokratik \u00d6zerk kantonlar\u0131n Y\u00f6netimleri i\u00e7in temel te\u015fkil ediyor ve Ge\u00e7ici Yasama Meclisi t\u00fcm kantonlar\u0131n temsilcili\u011fini yapar.<\/p>\n

4. Madde: Kantonlarda Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netim sistemi
a- Yasama Meclisi,
b- Y\u00fcr\u00fctme Meclisi,
c- Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi,
d- Y\u00fcksek Anayasa Meclisi,
e- B\u00f6lge Meclisleri\u2019den olu\u015fur.<\/p>\n

5. Madde: Qami\u015flo kenti Ciz\u00eer kantonunun merkezidir ve y\u00f6netimidir<\/p>\n

6. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimlerde her \u015fah\u0131s ve olu\u015fum erk ve haklar bak\u0131m\u0131ndan yasalar \u00f6n\u00fcnde e\u015fittir.<\/p>\n

7. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019yi kabul eden Suriye\u2019deki b\u00fct\u00fcn kentler ve b\u00f6lgeler, Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimlerin kantonlar\u0131na dahil olma hakk\u0131na sahiptir.\u00a0 <\/p>\n

8. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimlerin t\u00fcm kantonlar\u0131 her t\u00fcrl\u00fc b\u00f6lgesel faaliyetlerini y\u00fcr\u00fctme, \u00f6zg\u00fcr iradeleriyle y\u00f6netim ve meclislerini kurma ve Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019ye ayk\u0131r\u0131 olmayan her t\u00fcrl\u00fc hakk\u0131 kullanma hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n

9. Madde: Ciz\u00eer kantonunun resmi dilleri K\u00fcrt\u00e7e, Arap\u00e7a ve S\u00fcryanice\u2019dir. Ayn\u0131 zamanda di\u011fer t\u00fcm olu\u015fumlar\u0131n anadillerini kullanma ve anadillerinde e\u011fitim g\u00f6rme hakk\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

10. Madde: Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri hi\u00e7bir devletin i\u00e7i\u015flerine kar\u0131\u015fmaz, kom\u015fuluk haklar\u0131n\u0131 savunur ve sorunlar\u0131 da bar\u0131\u015f yoluyla \u00e7\u00f6zmeyi esas al\u0131r.<\/p>\n

11. Madde: Demokratik \u00d6zerk Kantonlar bayrak, amblem ve mar\u015flar\u0131n\u0131 belirleme hakk\u0131na sahiptir. Bunlar ilgili yasalarla d\u00fczenlenir.<\/p>\n

12. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netim, siyasi merkeziyet\u00e7i olmayan gelecek Suriyesi\u2019nin bir par\u00e7as\u0131 ve \u00f6rne\u011fidir. Suriye i\u00e7in federal sistem en uygun sistem oldu\u011fundan dolay\u0131 \u00f6zerk y\u00f6netim ile merkez (merkezi devlet) aras\u0131ndaki ili\u015fkiler bu temel \u00fczerine kurulur.<\/p>\n

\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong>

Temel unsurlar:<\/strong><\/em><\/p>\n

13. Madde: Bu s\u00f6zle\u015fmede yasama, hukuk ve y\u00f6netim erkleri birbirinden ayr\u0131d\u0131r. (G\u00fc\u00e7ler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 ilkesi)<\/p>\n

14. Madde: \u00d6zerk y\u00f6netim g\u00fcn\u00fcn adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerine g\u00f6re, rejimin daha \u00f6nce b\u00f6lge halk\u0131na kar\u015f\u0131 geli\u015ftirmi\u015f oldu\u011fu t\u00fcm \u0131rk\u00e7\u0131 projelerini kald\u0131rarak, zarar g\u00f6ren yurtta\u015flar\u0131n zararlar\u0131n\u0131 telafi eder.<\/p>\n

15. Madde:
a- Halk Savunma Birlikleri (YPG) ulusal bir kurum olarak her \u00fc\u00e7 kantonun g\u00fcvenli\u011finden ve toprak savunmas\u0131ndan sorumludur. Halk\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet eder ve halk\u0131n g\u00fcvenli\u011fi ile \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 korur. YPG \u00f6zsavunma ilkesine g\u00f6re hareket eder, merkezi ordu ile ili\u015fkilerini Yasama Meclisi\u2019nin \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 yasalar belirler. \u0130\u00e7 g\u00fcvenli\u011fe ve merkezi sisteme y\u00f6nelik tehditlere kar\u015f\u0131 da sivil y\u00f6netimleri destekler. Emirlerini de Halk Savunma Birlikleri\u2019nden (YPG) al\u0131r.
b- Asayi\u015f G\u00fc\u00e7leri \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

16. Madde: Y\u00f6netimleri g\u00f6zetmeyen, d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakan ve adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerini a\u015fan yasalar\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 yasakt\u0131r.<\/p>\n

17. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme, t\u00fcm yasalarda gen\u00e7lerin siyasete ve y\u00f6netime g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde kat\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r.<\/p>\n

18. Madde: Su\u00e7lar ve cezalar ilgili yasalarla d\u00fczenlenir.<\/p>\n

19. Madde: Vergi ve vergilendirme ilgili yasalarla d\u00fczenlenir.<\/p>\n

20. Madde: \u0130nsan Haklar\u0131na dair uluslararas\u0131 t\u00fcm anla\u015fma ve s\u00f6zle\u015fmeler Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de bir i\u00e7 hukuk normu olarak ge\u00e7erlidir.<\/p>\n

\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

Hak ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fckler:<\/strong><\/em><\/p>\n

21. Madde: Y\u00f6netimler, uluslararas\u0131 anla\u015fma ve s\u00f6zle\u015fmelere g\u00f6re insan haklar\u0131n\u0131 ve de\u011ferlerini g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r. Y\u00f6netimlerde en de\u011ferli \u015fey ki\u015fi ve gruplar\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n

22. Madde: Evrensel \u0130nsan Haklar\u0131 Bildirgesi\u2019nin sivil, siyasi, k\u00fclt\u00fcrel, toplumsal, ekonomik maddeleri ve ilgili t\u00fcm bildiriler bu Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019nin bir par\u00e7as\u0131d\u0131r.\u00a0 <\/p>\n

23. Madde:<\/p>\n

a) Herkes etnik, dil, cinsiyet, dini, mezhebi ve k\u00fclt\u00fcrel kimli\u011fini ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir.
b) Herkes ekolojik toplum esaslar\u0131na g\u00f6re ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n

24. Madde: Her ki\u015fi ve grup d\u00fc\u015f\u00fcnce, inan\u00e7, karar ve g\u00f6r\u00fc\u015flerinde \u00f6zg\u00fcrd\u00fcr. Al\u0131nan kararlar\u0131n toplumsal bar\u0131\u015fa, ahlaka ayk\u0131r\u0131 olmamas\u0131 ve diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc savunmamas\u0131 ko\u015fuluyla.<\/p>\n

25. Madde:
a) Birey \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc esast\u0131r ve korunur, hi\u00e7 kimse yasad\u0131\u015f\u0131 olarak g\u00f6zalt\u0131na al\u0131namaz.
b) \u0130nsan onuru esast\u0131r ve korunur, hi\u00e7 kimseye fiziki ve psikolojik i\u015fkence yap\u0131lamaz. \u0130\u015fkence yapan ki\u015fi cezaland\u0131r\u0131l\u0131r.
c) Tutuklu ve h\u00fck\u00fcml\u00fcler i\u00e7in insani ya\u015fam alan\u0131 azami \u015fekilde d\u00fczenlenir ve cezaevleri, cezaland\u0131rma yerleri de\u011fil e\u011fitim ve rehabilite yerleri olarak d\u00fczenlenir.\u00a0 <\/p>\n

26. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de siyasi hayat (g\u00f6r\u00fc\u015f) hakk\u0131 g\u00fcvence alt\u0131ndad\u0131r ve idam cezas\u0131 kald\u0131r\u0131l\u0131r (yoktur).<\/p>\n

27. Madde: Kad\u0131nlar\u0131n siyasi, toplumsal, ekonomik, k\u00fclt\u00fcrel ve her t\u00fcrl\u00fc ya\u015fam hakk\u0131 vard\u0131r (g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131n\u0131r)<\/p>\n

28. Madde: Kad\u0131nlar, \u00f6zsavunma ve her t\u00fcrl\u00fc cinsiyet ayr\u0131m\u0131n\u0131 kald\u0131rma, reddetme hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n

29. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme, \u00e7ocuk haklar\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r, \u00e7ocuklar\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, \u00e7ocuklara fiziki ve psikolojik i\u015fkence yap\u0131lmas\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta evlendirilmesini yasaklar.<\/p>\n

30. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de her yurtta\u015f\u0131n \u015fu haklar\u0131 vard\u0131r:
1) G\u00fcvenlik, huzur ve istikrar hakk\u0131
2) Temel e\u011fitim hakk\u0131 (zorunludur)
3) \u0130\u015f, ev, sosyal sigorta ve sa\u011fl\u0131k hakk\u0131
4) Anne ve \u00e7ocuklar\u0131n korunmas\u0131 ve beslenmesi hakk\u0131
5) Ya\u015fl\u0131lar\u0131n ve engellilerin sa\u011fl\u0131k, korunma ve sosyal hayat haklar\u0131 g\u00fcvence alt\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n

31. Madde: Dini inan\u00e7lar\u0131n ya\u015fanmas\u0131 hakk\u0131 g\u00fcvence alt\u0131ndad\u0131r, dinin siyasete alet edilmesi, din \u00fczerinden kar\u015f\u0131tl\u0131k ve ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yarat\u0131lmas\u0131 kabul edilemez.<\/p>\n

32. Madde:
a) Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de parti, dernek, sendika ile sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fc kurma hakk\u0131 ve bunlar\u0131n y\u00f6netime kat\u0131l\u0131m\u0131 yasalarca g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131n\u0131r.
b) Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de b\u00f6lgelerdeki toplumun \u00e7ok renklili\u011fi, zenginle\u015fmesi, k\u00fclt\u00fcrel geli\u015fimi, siyasi \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve ekonomik edinimleri g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131n\u0131r.
c) \u00cazid\u00eelik inanc\u0131 ayr\u0131 bir inan\u00e7t\u0131r. \u00cazid\u00eeler her t\u00fcrl\u00fc toplumsal ve dini inan\u00e7lar\u0131n\u0131 ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir.\u00a0 <\/p>\n

33. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, ileti\u015fim, yay\u0131nc\u0131l\u0131k ve gazetecilik faaliyetleri g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r ve d\u00fczenlemesi ilgili yasalarla yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

34. Madde: Yurtta\u015flar g\u00f6r\u00fc\u015flerini ifade etme, grev ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l eylemler yapma hakk\u0131na sahiptir. Bu hak ilgili yasal d\u00fczenlemelerle belirlenir.<\/p>\n

35. Madde: Herkes bilgi edinme, bilimsel faaliyet y\u00fcr\u00fctme, k\u00fclt\u00fcrel ve sanatsal faaliyet y\u00fcr\u00fctme hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n

36. Madde: Herkesin se\u00e7imlerde b\u00fct\u00fcn kurumlara aday olma hakk\u0131 vard\u0131r. Bu hak ilgili yasal d\u00fczenlemelerle belirlenir.<\/p>\n

37. Madde: Herkesin siyasi g\u00f6\u00e7 (s\u0131\u011f\u0131nma) hakk\u0131 vard\u0131r. Siyasi s\u0131\u011f\u0131nma isteyen hi\u00e7 kimse iste\u011fi d\u0131\u015f\u0131nda geri \u00e7evrilemez.<\/p>\n

38. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme herkese f\u0131rsat e\u015fitli\u011fi tan\u0131r ve g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131r.<\/p>\n

39. Madde: Yeralt\u0131 ve yer\u00fcst\u00fc t\u00fcm zenginlikler b\u00fct\u00fcn toplumundur. Bunlar\u0131n kullan\u0131m\u0131, harcanmas\u0131 ve i\u015fletilmesi ilgili yasalarca d\u00fczenlenir.<\/p>\n

40. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler\u2019deki t\u00fcm emlak ve topraklar halk\u0131nd\u0131r. Bunlar\u0131n kullan\u0131m\u0131 ve da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 ilgili yasalarca d\u00fczenlenir.<\/p>\n

41. Madde: M\u00fclkiyet ve \u00f6zel m\u00fclkiyet hakk\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131n\u0131r. Yasad\u0131\u015f\u0131 olarak hi\u00e7 kimse emlaklar\u0131n\u0131 kullan\u0131m hakk\u0131ndan mahrum b\u0131rak\u0131lamaz. Hi\u00e7 kimsenin topra\u011f\u0131 ve m\u00fclk\u00fc elinden al\u0131namaz. Kamu \u00e7\u0131kar\u0131 i\u00e7in al\u0131nmas\u0131 gerekiyorsa da kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6denmelidir.<\/p>\n

42. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler\u2019deki ekonomik sistem toplumsal geli\u015fim, adalet ve \u00fcretimin devam\u0131 \u00fczerine kuruludur ve bilimsel-teknolojik imkanlara dayan\u0131r. \u00dcretimin geli\u015ftirilmesi ve ekonomik icraatlar\u0131n amac\u0131 insan ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak ve onurlu bir ya\u015fam\u0131 tesis etmektir. Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimler \u201cHerkes \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na g\u00f6re kazanacak esas\u0131na g\u00f6re ortak bir ekonomi ve me\u015fru bir yar\u0131\u015f\u0131 kabul eder, tek elde toplamay\u0131 (stoklama) yasaklar ve toplumsal adaleti tesis eder. Ulusal \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n m\u00fclkiyeti tesis edilir, yurtta\u015f, i\u015f\u00e7i ve do\u011fa haklar\u0131 korunur ve ulusal egemenlik g\u00fc\u00e7lendirilir.<\/p>\n

43. Madde: Her yurtta\u015f\u0131n seyahat, yer ve ikamet de\u011fi\u015ftirme hakk\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

44. Madde: Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de belirtilen hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler -ki\u015fiye ve menfaatlere g\u00f6re- yorumlanamaz.<\/p>\n

D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

Yasama Meclisi<\/strong><\/em><\/p>\n

45. Madde: Yasama Meclisi, Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri\u2019nin y\u00fcksek meclisidir. Halk taraf\u0131ndan 4 y\u0131lda bir se\u00e7imlerle belirlenir.<\/p>\n

46. Madde: Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131ktan 16 g\u00fcn sonra, meclisin birinci oturumu ger\u00e7ekle\u015fir. Oturum \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131, Y\u00fcr\u00fctme Meclisi Ba\u015fkan\u0131 yapar. E\u011fer baz\u0131 ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlardan dolay\u0131 ger\u00e7ekle\u015fmezse, Y\u00fcr\u00fctme Meclisi Ba\u015fkan\u0131 15 g\u00fcn i\u00e7erisinde meclisin salt \u00e7o\u011funlu\u011funu (50+1) sa\u011flayarak meclisi toplar. \u0130lk oturuma en ya\u015fl\u0131 \u00fcye ba\u015fkanl\u0131k yapar. \u0130lk oturumda meclis e\u015fba\u015fkan\u0131 ve divan\u0131 se\u00e7ilir. Ola\u011fan durumlarda (meclis i\u00e7t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re) a\u00e7\u0131k oturum yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

47. Madde: Demokratik \u00d6zerk Y\u00f6netimlerin \u00fcye say\u0131s\u0131 kentlerin ve b\u00f6lgelerin n\u00fcfusa say\u0131s\u0131na (oran\u0131na) g\u00f6re belirlenir ve cinsiyet kotas\u0131 y\u00fczde 40\u2019tan (%40) az olamaz. Ayn\u0131 zamanda se\u00e7im yasas\u0131na g\u00f6re S\u00fcryani ve gen\u00e7lik temsiliyeti kotas\u0131 da \u00f6zel olarak belirlenir.<\/p>\n

48. Madde:
a) Meclis \u00fcyeleri (milletvekili, parlamenter) iki defadan fazla meclis \u00fcyesi olamaz.
b) Ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlarda meclisin s\u00fcresi, meclis \u00fcye tam say\u0131s\u0131n\u0131n d\u00f6rtte birinin (1\/4) iste\u011fi ya da meclis divan\u0131n\u0131n \u00fcye tam say\u0131s\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te ikisinin (23) oylamas\u0131yla alt\u0131 (6) ay uzat\u0131labilir.<\/p>\n

49. Madde: Se\u00e7me (se\u00e7men) ya\u015f\u0131n\u0131n 18\u2019den, se\u00e7ilme (parlamenter se\u00e7ilme) ya\u015f\u0131n\u0131n da 22\u2019den k\u00fc\u00e7\u00fck olmamas\u0131 gerekir. Se\u00e7me, se\u00e7ilme ve se\u00e7im ko\u015fullar\u0131 ilgili yasalarca d\u00fczenlenir.<\/p>\n

50. Madde: Meclis \u00fcyeleri parlamenterlik s\u00fcresi boyunca, y\u00fcz k\u0131zart\u0131c\u0131 su\u00e7lar d\u0131\u015f\u0131nda, d\u00fc\u015f\u00fcncelerinden dolay\u0131 yarg\u0131lanamaz. Meclis onay\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda yarg\u0131lanamaz.<\/p>\n

51. Madde: Meclis \u00fcyesi, meclis i\u015fleri d\u0131\u015f\u0131nda herhangi bir i\u015fi yapamaz, meslek icra edemez.
Mecliste yemin ettikten sonra o ki\u015finin di\u011fer i\u015fleri ve vazifeleri dondurulur. Meclis \u00fcyeli\u011fi \u00f6ncesindeki t\u00fcm erkleri ve haklar\u0131 sakl\u0131d\u0131r, meclis \u00fcyeli\u011fi sonland\u0131\u011f\u0131nda eski haklar\u0131n\u0131 ve erklerini kullanabilir.<\/p>\n

52. Madde: Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri\u2019nin her b\u00f6lgesi, b\u00f6lge meclisi temsilcilerinise\u00e7im yoluyla belirler.<\/p>\n

53. Madde: Yasama Meclisi\u2019nin erkleri:<\/p>\n

-Meclisin t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, i\u015flerini ve sistemini haz\u0131rlar.
-B\u00f6lge komiteleri ve meclisleri taraf\u0131ndan sunulan yasalar\u0131 d\u00fczenler.
-Y\u00fcr\u00fctme kurullar\u0131n\u0131n i\u015flerini g\u00f6zetler ve soru\u015fturmalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcr.
-Uluslararas\u0131 anla\u015fma ve s\u00f6zle\u015fmeleri onaylar.\u00a0
-Y\u00fcr\u00fctme Meclisi\u2019ne ya da bir meclis \u00fcyesine y\u00fcr\u00fctme (kabine kurma) yetkisi verebilir.
– Sava\u015f ve bar\u0131\u015fa karar verir.
– Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi\u2019nin \u00fcyelerini belirler.
– Genel b\u00fct\u00e7e karar\u0131 verir.
– Genel siyaset ve ekonomik geli\u015fim planlamas\u0131n\u0131belirler.
– Genel af karar\u0131 verir.
– Y\u00fcr\u00fctme Meclisi\u2019nin ilan\u0131n\u0131 (tebligat) yapar.
– Demokratik \u00d6zerk B\u00f6lgeleri\u2019ni belirler ve onlar\u0131n merkez (merkezi h\u00fck\u00fcmet) ile olan ili\u015fkilerini ilgili yasa ile belirler.<\/p>\n

\u00a0
BE\u015e\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong>
\u00a0
54. Madde: Kanton Y\u00f6neticisi (hakim):
a) Kanton Y\u00f6neticisi ve Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi\u2019nin Y\u00fcr\u00fctme Meclisi Y\u00f6neticisi, Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019de belirlenen \u00f6l\u00e7\u00fclere (yasalara) g\u00f6re halk ad\u0131na y\u00fcr\u00fctme g\u00f6revini yerine getirir.
b) Konton Y\u00f6neticili\u011fi\u2019ne aday olacak ki\u015finin
1- 35 ya\u015f\u0131n\u0131 ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131 gerekir.
2- Suriye yurtta\u015f\u0131 olmas\u0131 ve aday oldu\u011fu kantonun i\u00e7erisinde ya\u015famas\u0131 gerekir.
3- Herhangi bir y\u00fcz k\u0131zart\u0131c\u0131 su\u00e7 ile yarg\u0131lanmam\u0131\u015f olmas\u0131 gerekir. \u0130tibar\u0131 iade edilmi\u015f olsa bile.
c) Kanton adayl\u0131\u011f\u0131 \u015fu \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fir:
1- Meclisin birinci oturumunun ard\u0131ndan 30 g\u00fcn i\u00e7erisinde, Yasama Meclisi Ba\u015fkan\u0131 kanton y\u00f6neticisinin se\u00e7ilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapar.
2- Adayl\u0131k dilek\u00e7eleri Y\u00fcksek Mahkeme\u2019ye yap\u0131l\u0131r, mahkeme de 15 g\u00fcnl\u00fck soru\u015fturma s\u00fcresinin sonunda dilek\u00e7eleri ya onaylar ya da reddeder.
3- Kanton y\u00f6neticisini Yasama Meclisi se\u00e7er. Meclis \u00fcye tam say\u0131s\u0131n\u0131n salt \u00e7o\u011funlu\u011funun oyunu (50+1) alan aday kanton y\u00f6neticisi olur.
4- Hi\u00e7bir aday yeterli oyu alamazsa en \u00e7ok oy alan adaylar\u0131n kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ikinci oylamada meclis \u00fcyelerinin en \u00e7ok oyunu alan aday kanton y\u00f6neticisi olur.
5- Kanton y\u00f6neticili\u011fi s\u00fcresi 4 y\u0131ld\u0131r ve yeminden sonra ba\u015flar.
6- Kanton Y\u00f6neticisi g\u00f6reve ba\u015flamadan \u00f6nce Yasama Meclisi \u00f6n\u00fcnde yemin eder.
7- Kanton y\u00f6neticisi vekilini\/vekillerini ve g\u00f6revlerini belirler. Vekil\/vekiller Yasama Meclisi\u2019nin onay\u0131n\u0131 da ald\u0131ktan sonra kanton y\u00f6neticisinin \u00f6n\u00fcnde yemin eder.
8- Kanton y\u00f6neticisinin g\u00f6revlerini y\u00fcr\u00fctemedi\u011fi durumlarda vekillerden biri onun yerine bakar.
d) Kanton y\u00f6neticisinin g\u00f6rev ve yetkileri
1- Kanton y\u00f6neticisi, Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019ye sayg\u0131l\u0131d\u0131r, y\u00f6netim b\u00f6lgelerinin i\u015flerini y\u00fcr\u00fct\u00fcr, ulusal birlik ve egemenli\u011fi savunur.
2- Kanton y\u00f6neticisi, Y\u00fcr\u00fctme Meclisi\u2019nin ba\u015fkan\u0131n\u0131 belirler.
3- Kanton y\u00f6neticisi, Yasama Meclisi\u2019nin kararlar\u0131n\u0131 onaylar, yasalara g\u00f6re karar verir.
4- Kanton y\u00f6neticisi, se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan Yasama Meclisi\u2019nin toplanmas\u0131
\u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapar.
5- Kanton y\u00f6neticisi, hediye ve ni\u015fanlar\u0131n verilmesine karar verir.
6- Kanton y\u00f6neticisi, Y\u00fcr\u00fctme Meclisi\u2019nin \u00f6nerisi
do\u011frultusunda genel af karar\u0131 al\u0131r.
e) Kanton y\u00f6neticisi, halk\u0131n Yasama Meclisi\u2019ndeki temsilcilerinin arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla halka kar\u015f\u0131 sorumludur. \u0130hanet, yolsuzluk ve y\u00fcz k\u0131zart\u0131c\u0131 su\u00e7larda, halk onu Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi\u2019nde yarg\u0131layabilir.
\u00a0
Y\u00fcr\u00fctme Meclisi (h\u00fck\u00fcmet)<\/strong><\/em><\/p>\n

Y\u00fcr\u00fctme Meclisi, kantonda y\u00f6netme ve y\u00fcr\u00fctme sistemidir, Yasama Meclisi\u2019ne kar\u015f\u0131 sorumludur ve Yasama Meclisi ile adalet kurumlar\u0131n\u0131n kanunlar\u0131n\u0131 uygular. Y\u00fcr\u00fctme kurumlar\u0131 aras\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131
koordine eder.<\/p>\n

55. Madde: Y\u00fcr\u00fctme Meclisi ba\u015fkan, Yasama Meclisi\u2019nin belirlenen \u00fcyeleri ve kurullarda (bakanl\u0131k) olu\u015fur.<\/p>\n

56. Madde: Yasma Meclisi\u2019nde \u00e7o\u011funlu\u011fu sa\u011flayan parti ya da grup, bir ay i\u00e7erisinde Y\u00fcr\u00fctme
Meclisi\u2019ni haz\u0131rlamakla g\u00f6revlendirilir. Y\u00fcr\u00fctme Meclisi, Yasama Meclisi\u2019nin
\u00fcye tam say\u0131s\u0131n\u0131n salt \u00e7o\u011funlu\u011fu (50+1) taraf\u0131ndan g\u00f6revlendirilir.<\/p>\n

57. Madde: Y\u00fcr\u00fctme Meclisi ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6rev s\u00fcresi 4 y\u0131ld\u0131r ve Y\u00fcr\u00fctme Meclisi ba\u015fkan\u0131 iki defadan fazla ba\u015fkan olamaz.<\/p>\n

58. Madde: Y\u00fcr\u00fctme Meclisi Ba\u015fkan\u0131, Yasama Meclisi\u2019nin baz\u0131 \u00fcyelerini kendisine dan\u0131\u015fman olarak
belirleyebilir.<\/p>\n

59. Madde: Dan\u0131\u015fmanlar ayn\u0131 zamanda y\u00fcr\u00fctme kurular\u0131ndan (bakanl\u0131k) birinin ba\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n

60. Madde: Y\u00f6netim ve y\u00f6netim ile di\u011fer kurumlar aras\u0131ndaki ili\u015fkiler ilgili yasalarca d\u00fczenlenir.<\/p>\n

61. Madde: Y\u00fcr\u00fctme Meclisi kurulduktan ve onayland\u0131ktan sonra bir bildiri ile program\u0131n\u0131 (h\u00fck\u00fcmet program\u0131) a\u00e7\u0131klar. H\u00fck\u00fcmet program\u0131 Yasama Meclisi taraf\u0131ndan onayland\u0131ktan sonra, y\u00fcr\u00fctme meclisi zaman\u0131nda program\u0131n\u0131 uygulamaya koymal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

62. Madde: \u00d6zel g\u00f6revlendirmeler, bakanl\u0131k vekilleri ve Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi se\u00e7im yoluyla ve Y\u00fcr\u00fctme Meclisi ile Yasama Meclisi\u2019nin onay\u0131 ile olu(\u015fu)r.
\u00a0
B\u00f6lge Meclisleri Y\u00f6netimi<\/p>\n

1- Demokratik \u00d6zerk Kanton Y\u00f6netimleri de y\u00f6netim birli\u011finden olu\u015fur, y\u00f6netim onlar\u0131 korur ve
ihtiya\u00e7lara g\u00f6re de\u011fi\u015ftirir.
2- Y\u00f6netim Birli\u011fi merkezi olmadan g\u00f6rev ve sorumluluklar\u0131n\u0131 yerine getirir. Buna ili\u015fkin d\u00fczenlemeler ilgili yasalarca yap\u0131l\u0131r.
3- B\u00f6lgesel Y\u00f6netim Birlikleri meclislerini olu\u015fturur. Meclis, gizli genel oylama ve do\u011frudan
se\u00e7imle kurulur.

Adalet Meclisi<\/strong><\/em><\/p>\n

63. Madde: Ba\u011f\u0131ms\u0131z yarg\u0131 adaletin temelidir, o halk\u0131n vicdan\u0131n\u0131n ve ahlak\u0131n\u0131n temsiliyetini yapar.
Yarg\u0131lama h\u0131zl\u0131 ve \u00f6zel mahkemeler yoluyla yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

64. Madde: Su\u00e7lanan ki\u015finin cezas\u0131 onaylanmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece o ki\u015fi masumdur (masumiyet karinesi)<\/p>\n

65. Madde: Mahkemelerdeki temsiliyette de y\u00fczde 40 (%40) cinsiyet kotas\u0131 uygulan\u0131r.<\/p>\n

66. Madde: Soru\u015fturma ve yarg\u0131lamalar\u0131n t\u00fcm a\u015famalar\u0131nda savunma hakk\u0131 kutsald\u0131r ve g\u00fcvenceye
alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

67. Madde: Adalet Divan\u0131\u2019n\u0131n karar\u0131 olmaks\u0131z\u0131n hi\u00e7bir yarg\u0131\u00e7 g\u00f6revden al\u0131konulamaz.<\/p>\n

68. Madde: Mahkeme kararlar\u0131 halk ad\u0131na al\u0131n\u0131r.<\/p>\n

69. Madde: Mahkeme kararlar\u0131n\u0131n ugulanmas\u0131 veya engellenmesi su\u00e7tur ve yasalarca belirlenen
cezai m\u00fceyidde (yapt\u0131r\u0131m) gerektir.<\/p>\n

70. Madde: Sivil insanlar askeri mahkemelerde yarg\u0131lanamaz, \u00f6zel mahkeme ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal
mahkemeleri kurulamaz.<\/p>\n

71. Madde: Konut ve \u00f6zel mekanlar\u0131n dokunulmazl\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r, bu \u00e7i\u011fnenenmez ve mahkeme karar\u0131
olmaks\u0131z\u0131n arama veya kontrol yap\u0131lamaz.<\/p>\n

72. Madde: Herkes a\u00e7\u0131k ve adil bir \u015fekilde yarg\u0131lanma hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n

73. Madde: Ki\u015finin \u00f6zg\u00fcr\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131konulmas\u0131 hakl\u0131 gerek\u00e7eler d\u0131\u015f\u0131nda su\u00e7tur ve ilgili yasalarca cezaland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n

74. Madde: Y\u00f6netici ve hukuk\u00e7ular\u0131n yanl\u0131\u015fl\u0131k ve dikkatsizli\u011f\u0131nden \u00f6t\u00fcr\u00fc zarar g\u00f6ren herkes ilgili mahklemelerde zarar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131 isteyebilir.<\/p>\n

75. Madde: Adalet Meclisi ilgili yasa ile kurulur.
\u00a0
ALTINCI B\u00d6L\u00dcM<\/strong>

Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi<\/strong><\/em><\/p>\n

76. Madde: Ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kurumdur ve genel se\u00e7im i\u015flerini y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Her kantondan belirlenen \u00fcyelerle 18 \u00fcyeden olu\u015fur. \u00dcyeler Yasama Meclisi
taraf\u0131ndan belirlenir.
1- Komiserli\u011fin kararlar\u0131 11 \u00fcyenin oyuyla al\u0131n\u0131r.
2- Komiserli\u011fin \u00fcyeleri Yasama Meclisi\u2019nin \u00fcyesi olamaz.
3- Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi, se\u00e7im tarihlerini belirler, tarihleri karara ba\u011flar ve adayl\u0131k dilek\u00e7elerini
kabul eder.
4- Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019nin 51\u2019inci maddesinde belirlendi\u011fi \u015fekliyle Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi
adaylar\u0131n dilek\u00e7elerini inceler. Ayn\u0131 zamanda se\u00e7imler hakk\u0131ndaki su\u00e7 duyurusu ve davalara
bakar.
5- Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi\u2019nin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 mahkemeler, sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri ve Birle\u015fmi\u015f
Milletler\u2019in g\u00f6zetimine a\u00e7\u0131kt\u0131r.
6- Y\u00fcksek Se\u00e7im Komiserli\u011fi, Adalet Divan\u0131\u2019n\u0131n yard\u0131m\u0131yla belirledi\u011fi bir tarihte bir toplant\u0131 d\u00fczenleyerek, adayl\u0131klar\u0131 Yasama Meclisi taraf\u0131ndan onanan b\u00fct\u00fcn b\u00f6lge ve il\u00e7e adaylar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klar.
\u00a0
YED\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong>
\u00a0
Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi<\/strong><\/em><\/p>\n

77. Madde:
a- 7 \u00fcyeden olu\u015fur ve bunlardan biri ba\u015fkand\u0131r. \u00dcyeler Yasama Meclisi Ba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6nerilir.
\u00dcyeler yarg\u0131\u00e7, avukat ve d\u00fcr\u00fcst ve uzman akademisyenlerden se\u00e7ilir. Uzmanl\u0131k s\u00fcreleri 15 y\u0131ldan
a\u015fa\u011f\u0131 olmamal\u0131d\u0131r.
b- Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi \u00fcyesi, ayn\u0131 zamanda ba\u015fka bir g\u00f6revde bulunamaz, Yasama
Meclisi\u2019nin \u00fcyesi olamaz. Bunlar ilgili yasayla d\u00fczenlenir.
c- Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi \u00fcyelerinin g\u00f6rev s\u00fcresi d\u00f6rt y\u0131ld\u0131r, yaln\u0131zca bir defaya mahsus olmak kayd\u0131yla uzat\u0131labilir.
Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi\u2019nin g\u00f6revleri:
1- Anayasa\u2019y\u0131 yorumlar.
2- Yasama Meclisi\u2019nden \u00e7\u0131kar\u0131lan yasalar\u0131n anayasaya uygunlu\u011funu inceler, karara ba\u011flar.
3- Y\u00fcr\u00fctme Meclisleri, Yasama Meclisleri ve kurumlar aras\u0131ndaki anayasal sorunlara bakar.
4- Kanton y\u00f6neticisi, Yasama Meclisi \u00fcye ve y\u00f6neticilerinin Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019ye ayk\u0131r\u0131 fiillerinin
olmas\u0131 durumunda yarg\u0131lama yapar.
5- Kararlar\u0131n\u0131 oy \u00e7oklu\u011fuyla al\u0131r.<\/p>\n

78. Madde: Yolsuzluk ve ilgili su\u00e7lar d\u0131\u015f\u0131nda Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi \u00fcyeleri g\u00f6revlerinden
uzakla\u015ft\u0131r\u0131lamaz. \u0130\u015fleri kendi i\u00e7 t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n

79. Madde: Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi, anayasaya ayk\u0131r\u0131 yasal d\u00fczenlemeleri \u015fu \u015fekilde belirler:
1) Anayasaya ayk\u0131r\u0131 yasalar hakk\u0131nda kararlar\u0131n al\u0131nmas\u0131:
a- Bir yasa \u00e7\u0131kar\u0131lmadan \u00f6nce e\u011fer Yasama Meclisi\u2019nin \u00fcyelerinin y\u00fczde 20\u2019si o yasaya kar\u015f\u0131
\u00e7\u0131karsa, Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi 15 g\u00fcn i\u00e7erisinde s\u00f6zkonusu yasa hakk\u0131nda karar\u0131n\u0131 vermelidir. E\u011fer yasa aciliyet arzediyorsa bu s\u00fcre 7 g\u00fcnd\u00fcr.
b- Kararname (yasa teklifi) Yasama Meclisi\u2019ne sunulup okunduktan sonraki 15 g\u00fcn i\u00e7erisinde
e\u011fer meclis \u00fcyelerinin y\u00fczde 20\u2019si kar\u015f\u0131 ise, mehkeme 15 g\u00fcn i\u00e7erisinde bunu da karara ba\u011flamak
zorundad\u0131r.
c- Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi, yasan\u0131n tamam\u0131n\u0131n ya da baz\u0131 bendlerinin (f\u0131kralar\u0131n\u0131n) anayasaya
ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funa karar verdiyse anayasaya ayk\u0131r\u0131 olan t\u00fcm meddeleri reddedilir\/geri \u00e7evrilir.
2) Anayasaya ayk\u0131r\u0131 olan yasalarda ayk\u0131r\u0131l\u0131k tespit edildikten sonra \u015fu \u015fekilde karar verilir:
a- Bir davada taraflardan biri savunmas\u0131nda herhangi bir yasan\u0131n anayasaya ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu
belirtirse Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi bunu hemen g\u00f6rmeli ve bunun hakk\u0131nda karar\u0131n\u0131 vermelidir. O mahkeme de davay\u0131 durdurup dosyay\u0131 Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi\u2019ne havale etmelidir.
b- Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi bu savunma hakk\u0131nda 30 g\u00fcn i\u00e7erisinde karar vermelidir.
\u00a0
Genel Kararlar<\/strong><\/em><\/p>\n

80. Madde: Bu Toplumsal S\u00f6zle\u015fme Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi\u2019nde ge\u00e7erlidir. Yasama Meclisi\u2019nin \u00fc\u00e7te ikisinin (23) oylar\u0131yla de\u011fi\u015ftirilebilir.<\/p>\n

81. Madde: Bu s\u00f6zle\u015fme Yasama Meclisi\u2019nin de\u011ferlendirilmesi ve kabul edilmesi i\u00e7in sunulur.<\/p>\n

82. Madde: Suriye kimli\u011fi d\u0131\u015f\u0131nda herhangi bir kimli\u011fe sahip olanlar kanton y\u00f6neticili\u011fi, meclis ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, dan\u0131\u015fmanl\u0131k ve Y\u00fcksek Anayasa Meclisi \u00fcyeli\u011fi yapamaz.<\/p>\n

83. Madde: Bu s\u00f6zle\u015fme bir yasayla kararlar\u0131n\u0131 ve ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 yasalar\u0131 d\u00fczenler.<\/p>\n

84. Madde: Bu s\u00f6zle\u015fme, Yasama Meclisi taraf\u0131ndan onayland\u0131ktan 4 ay sonra, Yasama Meclisi bu s\u00f6zle\u015fmenin g\u00f6zetiminde\/g\u00fcvencesinde ilk se\u00e7imlerini de yapar. \u015eu anda g\u00f6rev g\u00f6ren Ge\u00e7ici Yasama Meclisi \u015fartlara g\u00f6re bu bu tarihi uzatabilir.<\/p>\n

85. Madde: Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi\u2019nin hukuki yemini: Tanr\u0131 (Allah) ad\u0131na yemin ederim
ki bu Toplumsal S\u00f6zle\u015fme\u2019ye ve onun yasalar\u0131na soyg\u0131 duyaca\u011f\u0131m. Ben halk\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 savunaca\u011f\u0131m. Demokratik \u00d6zerklik Y\u00f6netimi b\u00f6lgelerinin g\u00fcvenli\u011fini, \u00f6zsavunmas\u0131n\u0131 ve demokrasisini koruyaca\u011f\u0131m. Demokratik ulusa olan inanc\u0131mla toplumsal adalet i\u00e7in m\u00fccadele edece\u011fim.<\/p>\n

86. Madde: Kad\u0131n temsil oran\u0131 t\u00fcm kurum, y\u00f6netim ve kurullarda y\u00fczde 40\u2019tan az olmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

87. Madde: Suriye\u2019nin var olan ve toplumsal s\u00f6zle\u015fmeye ayk\u0131r\u0131 olmayan yasalar\u0131 (idari ve ceza) kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

88. Madde: \u00d6zerk Y\u00f6netim ile merkezi y\u00f6netim yasalar\u0131 aras\u0131nda uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 durumlarda
konu Y\u00fcksek Anayasa Mahkemesi\u2019ne havale edilir.<\/p>\n

89. Madde: Bu s\u00f6zle\u015fme yurtta\u015flar\u0131n da yard\u0131m\u0131yla do\u011fa haklar\u0131n\u0131 savunur ve do\u011fan\u0131n korunmas\u0131n\u0131
ahlaki, ulusal ve erdemli bir g\u00f6rev olarak g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n

90. Madde: E\u011fitim y\u00f6ntemleri ve m\u00fcfredat\u0131nda da siyasetten uzakla\u015ft\u0131rma, \u0131rk\u00e7\u0131 ve \u015foven kavramlar\u0131
kald\u0131r\u0131l\u0131r. Bunlar\u0131n yerine toplumsal \u00e7ok renklilik ve \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc koyar.
a- Yeni e\u011fitim m\u00fcfredat\u0131nda \u00f6zerk b\u00f6lgelerin tarihi, k\u00fclt\u00fcrleri, halklar\u0131, co\u011frafyalar\u0131 ve zenginlikleri
tan\u0131t\u0131l\u0131r.
b- E\u011fitim y\u00f6ntemleri ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131n\u0131, bilimsel kurumlar\u0131, insan haklar\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc ve demokratik,
bilimsel k\u00fclt\u00fcr\u00fc esas al\u0131r.<\/p>\n

91. Madde:
a- Din ve devleti i\u015fleri biribirinden ayr\u0131d\u0131r.
b- \u0130nan\u00e7 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne s\u0131n\u0131r tan\u0131namaz. Y\u00f6netimler t\u00fcm din, inan\u00e7 ve mezheplere sayg\u0131l\u0131d\u0131r. Y\u00f6netimler ibadet \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc savunur.<\/p>\n

92. Madde: K\u00fclt\u00fcrel, toplumsal ve ekonomik d\u00fczeni sa\u011flamak ve ileriye g\u00f6t\u00fcrmek y\u00f6netimlerin
birincil g\u00f6revidir.<\/p>\n

93. Madde: Ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlar: Kanton Y\u00f6neticisi\u2019nin belirlendi\u011fi Y\u00fcr\u00fctme Meclisi toplant\u0131s\u0131nda \u00fcyelerin \u00fc\u00e7te iki (2\/3) oyuyla ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal belirlenebilir veya kald\u0131r\u0131labilir. Fakat karar\u0131n Yasama Meclisi\u2019nin ilk oturumunda sunulmas\u0131 gerekir ve \u00f6zel h\u00fck\u00fcmleri de bir yasa ile
belirlenir.<\/p>\n

94. Madde: Y\u00fcr\u00fctme Meclisi Kurullar\u0131 (Bakanl\u0131klar)
1-D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131
2-Me\u015fru Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – B\u00f6lgesel, Belediye, N\u00fcfus ve \u015eehircilik Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – \u00c7al\u0131\u015fma ve \u0130\u015f\u00e7i Yerle\u015ftirme Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – E\u011fitim bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Tar\u0131m Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Elektrik, Sanayi ve Yeralt\u0131 4Kaynaklar\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Ticaret ve Ekonomi Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – \u015eehit Aileleri Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Ayd\u0131nlanma ve \u0130leti\u015fim Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Ula\u015ft\u0131rma Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Gen\u00e7lik ve Spor Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Turizm ve Arkeoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Din Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – Kad\u0131n ve Aile Bakanl\u0131\u011f\u0131
\u00a0\u00a0 – \u0130nsan Haklar\u0131 Bakanl\u0131k’lar\u0131ndan olu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n

K\u00fcrt\u00e7e\u2019den \u00e7eviren: Ersin \u00c7aksu<\/p>\n

K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n

www.navendalekolin.com – www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/p>\n

<\/p>\n<\/p>\n

\t<\/p>\n

\n
<\/div>\n

\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rojava\u2019da ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde kabul edilen toplumsal s\u00f6zle\u015fme K\u00fcrtleri, Araplar\u0131, S\u00fcryanileri, Ermenileri ve \u00c7e\u00e7enleri, demokratik bir halk y\u00f6netimi etraf\u0131nda birle\u015ftiriyor. <\/b><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7215,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1207,32,31,36,33,30,156,1206,35,34],"class_list":["post-7214","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dizi-yazi","tag-anayasa","tag-arastirma","tag-kurdi","tag-kurdish","tag-kurdistan","tag-lekolin","tag-rojava","tag-sozlesme","tag-turkish","tag-turkiye"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7214","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7214"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7214\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7215"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7214"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7214"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7214"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}