ANDA GUND ANDINIY
Ekoloji / 16 Mart 2014 Pazar Saat 08:28
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Gund ku tk die, bajar ku mezin dibe, endustryalzma ku her tit dadiqurtne ne berbanga sosyalzm ne; bi tevah drketina ji civakbn ye. Wek mnak; mirov li gund xwe li hember mirov ajalan ango li hember tevahiya jiyan hestiyar e.

andin ji bo anda civak ya mad manew orea her bingehn a drok ye. Civaka mirovan, a rast, li gor andiniy tee girtiye. Civakeke b andin ne pkan e. andin ten ne areserkirina pirsgirka xwarin ye. Ew navgnn and yn mad manew, di ser de, yn wek jrt, ziman, gelhe, rvebirin, parastin, nitecihbn, ol, teknk, lixwekirin, avaniya gelr bi awayek bingehn vediguherne bi p dixe.

Di droka mirovahiy de wek andek pketina xebatn andiniy ji koeriy derbas jiyana nitecihbn avakirina gundan li Kurdistan dest p kiriye. Di v arovey de bi awayek git anda gund andiniy di cewher xwe de Kurdistan ye. Bingeha and civakbna Kurdistan j anda gund, ajalvan andiniy ye.

Wek orea Her Bingehn A Drok Di anda Mad Manew De andin

Wek tgih peyva andiniy bi away bi armanca gihandina riwekn pwst sdewer tevahiya xebatn ku li ser ax tn kirin t pnasekirin. Peyva andiniy bi zimann Firens, ngilz spanyol t Culture ye. Di tirk de j peyva bergdana and ekn e. Ev peyv j wek nav rewa tene ya ji tovkirin heta dema bnder ye hatiye pnasekirin.

Di kurd de bergdana v peyv andin ye. Bergdana peyva kultur j and e. Ku mirov bi ten li peyvn ku di mnakan de hatine dayn binihre, mirov d bibne ku and andin heman tit in.

Ji aliy biyolojk ve and wek Di mercn guncav de hilberandina cureyek mqrob t pnasekirin. Ji aliy civak ve j wek xwezaya duyemn, xwezaya civak an j xwezaya mirov t rovekirin. Ango tevahiya titn ku komn mirovan di qada mad manew de afirandine; ji aliyek din ve xweafirandin hilberandina mirov a metafzk a di reweke civak de. Ev rew ji dervey peresna xwezay biyolojk a giyaneweran wek cureyek giyanewer destwerdana komn mirovan a li hember jiyan lbarkirina tee naverok, ango rewa byna duyemn fade dike.

Ku xwezaya civak reweke zann rxistinbn be, wisa be andin ten ne karek ku mirov an j civak ji bo xwarina xwe bikin e. Xebateke  ku bi zanebn rxistin t kirin e. Dema ku mirov mijara andiniy binirxne beriya pdiviya xwarin div mirov v aliy w derxe p. Ev pir girng e. Lewre beriya serdema andiniy j mirovan bi awayek pdiviyn xwe yn xwarin bi cih diann. Nr dikirin an j riwek berhev dikirin. Dema ku ev kar dikirin j zdetir bi rengek xwezay dikirin. Komn bik jiyana xwe li ser bingeha ewleh domandina ziret didomandin. V jiyan di heman dem de zanneke ku ji ezmnan pk dihat derdixist hol. Guhernn erdngar, kiwer bi vana ve girday guhernn flora fanay, zdebna gelhey, zanna mirovahiy ya ku bi sedhezarsalan pk hatib hewldana mirov a xwarin strn ya ji dervey nrvan berhevkariy kiriye ku mirov dest bi jiyana nitecih bikin.

Di van lgernan de, ezmnn ku di encama tkiliyn jinedayik yn di dema jiyana klan de bi xwezay re danne de derketine hol, roleke bingehn leystine. i naskirina riwekn ku tn berhevkirina a tkildar dem cih, i j kedkirina gelek cureyn ajalan kiriye ku komn mirovan karn abor yn cih bikin. B guman pdiviya v yek j bi hewldaneke zanay rxistin hebye.

andin anda jiyana nitecih, di cewhera xwe de anda civakbna ku li dora jin pk hatiye ye

Di pvajoyeke bi sedhezarsalan de civak bi giran bi pengiya jinedayik, bi zann agahiyn ku ji naskirina xweza civak bi dest xistiye afrneriyn ku li ser v bingeh pk hatine, jiyaye. orea gund andiniy beriya her tit nasna xwezay, tgihtina w, tkildanna li ser bingeha hezkirin ked dixwaze. Tit ku d jiyana civak ya bi xwezay re lihevkir sererast bikira himendiya mr a ku bingeha xwe ji nrvaniy digirt neb; a ku xwe civak di xwezay de dtib, ji n ve afirandib himend, tghtin, tevger away jiyan y pwst bi p xistib, ya xwediy v zann behremendiy jinedayk bixwe b. Jinedayk agah, ezmn, nirx, pvann ehlaq, zanna ku bi sedhezarsalan ji xwezay hatib bidestxistin, zanyariya li ser bingeha xwezay ya ku di encama sedhezarsalan de derketib hol parzinand himendiya orea gund andiniy pk an. Di bin ban pergala mal de civak ji n ve bi r xist, hezkirin, hest himendiya li ser bingeha lihevkirina bi xwezay re da w. Away jiyan, tkil tevger hn w kirin. Axa ku t cotkirin, tov ku t reandin, ber, bereket tenduristiy bi xwe re tne. Ajaln ku tn kedkirin, pdiviyn mirovan n cuda yn wek lixwekirin veguhastin j pk tnin. Hsa jiyana hevpar, away hest, nzikah tevger ya di klan de reng xwe dide rxistinbna kabley ya berfirehtir. andin li ser bingeha hilbern bedariya alak ji n ve sererastkirina tkiliyn civak xwezay ye. Ev rew dike ku mirov xwe xwezay batir nas bike, cudahiya xwe bi awayek krtir fam bike, hz iyana xwe bi awayek batir derxe hol, jiyana xwe bi awayek batir sererast bike, bi qas ku tr bike pdiviyn xwe bi cih bne. anda andiniy ten di qada xwedbn de geedann ore pk nayne. Civaka ku bi v and li ser ax bi cih dibe, gundan ava dike. Gund cih ku civaka ehlaq poltk l dertn hol ye. Jiyan alakiyn debar yn hevpar di civakn gundewar de dertn hol. kirina xan, embar, xilik dzik, meydan, bazar perestgehan bi anda andiniy belav dibin. Ligel gelek afrneriyan orea endustriy ya pn j bi anda gund andiniy pk hatiye. anda mad ya ku derketiye hol encama anda manew ye. Pketina ziman raman ya ore bi hevre pk hatiye. Ji ber v yek j and ziman andiniy heta ro j rehn civak ne. anda andiniy encama orea himendiya bi xwezay re lihevkir ye. anda gund andiniy wek serdema neoltk j t binavkirin. Ligel gelek taybetiyn w yn ku em li vir nikaribin bihejmrin, bi nirxn ku afirandiye away civaka ehlaq poltk a yekgirt cara pn bi awayek pergal pk hatiye. Ji ber v rastiy, hzn modernteya kaptalst ji bo ku civak tk bibin hewl didin ku piy anda andiniy tk bibin.

Razberkirina raman tkildar pketina ziman sembol ye. Ziman sembol tkildar pvena civak, asta tkiliyn ku bi xweza, mirovn wek din an j karn ku tn kirin re tn dann, rengn cuda girtiye, dewlemend bye bi w away pve ye. V yek j kiriye ku ramana bipergal bip bikeve, tkildar qalibn himendiy yn n asteke honandin swirneriy derxistiye hol.

Daneyn ku di vekolnn arkeolojk n di Gir Xerabreka Rihay de hatine bidestxistin nan didin ku xebata andiniy xebateke ku pdiviya w bi rxistinbn, dewlemendiya raman ya bi pergal asteke rxistinbn ya civak ya girng heye. Di aroveya v pwstiy de komn andiyar na komn nvkoer derbas jiyana nitecih bne. Gir Xerabrek ji komek perestgehan pk t, her km wargeheke cih pnc, deh hezar kesan e digihje Beriya Zayn bi 10 hezar salan. Titn ku di van vekolnan de hatine bidestxistin zdetir titn ku serdema nvkoer vedibjin in.

Serdema neoltk ya ku di heman dem de wek orea gund andiniy j t binavkirin bi qas ku ji ber mayiyn Gir Xerabrek j t famkirin ji aliy himendiya civak rxistinbn ve li ser bingeheke pir xurt derketiye hol. Di pvajoya hiyerariya serdestiya mrane destpka dewlet de rola zgratan i be, rola Gir Xerabrek bermahiyn li derdora w ji bo klan kableyn koer nvkoer pkanna orea gund andiniy xwediy heman rol ye. Qet nebe mirov dikare bibje di heman ast de diyarker e. Serok Apo dibje; orea andiniy li ser bingeha pergala nvkoeriy bi p ketiye bye xwediy wateyeke ore. Ev yek ramana droknas jiyan ya hevpar e. bi v away careke din rola ku andiniy leystiye, careke din destnan dike.

Li gor daneyn arkeolojk n ku heta niha hatine bidestxistin genim enkorn ku yek ji heft tovn bingehn n ku cotyarn pn andine ye, ango andiniya pn e,  9600 sal ye. Tovn w yn hem kv hem j kedkir li derdora herma Qerecdaxa Siwreka Rihay hatine dtin. Ev rew ango rastiya van bern andiniy yn ku li Kurdistan derketine hol nan dide ku 10.000 sal ber ten tov genim nehatiye ajotin, di heman dem de tov zimann Aryenk j hatiye ajotin bi rya andiniy derbas Ewropay bye li hem chan belav bye. Van daneyn n nqan girng bi xwe re anne. Wisa xuya ye ku bermahiyn Gir Xerabrek yn ku her daw hatine bidestxistin d van nqaan krtir bikin.

Wargehn li derdora Gir Xerabrek didin nandan ku raman, chana watey, asta vegotin, jiyana nitecih, huner, zanist teknk awa bi p ketiye. Daneyn her xurt n heta niha li van derdoran hatine bidestxistin. Qebleyn nvkoer piy wek komn qelebalix nitecih bn. Li derdora perestgehan di asta himend baweriy de xwe ji n ve birxistin kirin. Bi v away li ser bingeha rxistinbna jiyana civak watedayna jiyan jinveteedayna jiyan pketinn girng pk ann. Di dewsa komn bik de xwedkirin, ewleh domandina zireta komn mezin n bi hezaran bguman pergaleke raman rxistinbneke taybet dixwestin. Diviyab jiyan ji n ve b watedarkirin. Tkiliya nitecihbn ya bi xwezay re ne tkiliyeke tebat ye. Ji w zdetir pdiv bi zann, naskirin, tgihtin roveya xwezay heye. Li gor v j pdiv bi jinveavakirina jiyan heye. Ku mijar di ser de xwedbn, pdiviyn bingehn n jiyana civak bin div ji ax, ajal, demsal, baran, germ, rewa, berf, roj heyv tevgern strkan b famkirin. Ev xwediy girngiyeke diyarker in. Pdiv ji dervey yn ku di xwezay de amade hene bi afirandina domdar berhemdariy heye. Ji bo ajotina ax kedkirina ajalan sdwergirtina ji wan, pdiv bi lgernn n heye. Wek destpka teknk pesaziya royn sinetkar, madenkar kirin bikaranna alavan li gor v pdiviy hatine bipxistin. awa ku di droka civakan de neoltk civaka gund andiniy pketineke di asta ore de bin; ji bo neoltk j halet cot bi heman away xwediy wateyeke ore ye. andin; kirina bendav coyn avdan, embar, a, con, tevir, br, tekelik gelek amrn pesaziy ye. Ev hem di heman dem de zann agahiyn erdngar, geometr, avahsaz, fzk gelek zanistn din dixwazin. Bi kinas, gelek titn ku ro qada pesaziy ne wek qada andiniy ya bingehn derketine hol bi p ketine. Wisa be angata kaptalzm ya ku dibje; B ax andiniy j jiyan pkan e ji rastiya drok dr e p re li hev nake. Em awa bi kjan himendiy nz ax dibin? Gelo ax titek b giyan ku em bi kar tnin beran j berhev dikin e?

Pesaziya komn nrvan berhevkar ji alav amrn ku ji keviran dihatin kirin pk dihat. Bi orea gund andiniy re di qada pesaziy de geedann ore pk hatin. Pesaziya halet cot, amrn maden, tekelik, olang, destar xilik dzik berhema v serdem ye. Bi gotina Serokatiy berhemn pesaziy qiraseyn drok ne di v serdem de hatine afirandin. Pesaziya ku di v serdem de hatiye bipxistin ne di dest desthilatdariya dewletparz de ye. Hem li gundan, hem j li bajaran di xizmeta civaka ehlaq poltk de ne.

Pesaziya komn nrvan berhevkar ji alav amrn ku ji keviran dihatin kirin pk dihat. Bi orea gund andiniy re di qada pesaziy de geedann ore pk hatin. Pesaziya halet cot, amrn maden, tekelik, olang, destar xilik dzik berhema v serdem ye. Bi gotina Serokatiy berhemn pesaziy qiraseyn drok ne di v serdem de hatine afirandin. Pesaziya ku di v serdem de hatiye bipxistin ne di dest desthilatdariya dewletparz de ye. Hem li gundan, hem j li bajaran di xizmeta civaka ehlaq poltk de ne.

Pketinn di qada andiniy de di civak de ten encamn bi v away dernexistine hol. Wek dijber civaka ehlaq poltk, aristaniya hiyerark dewletparz, di hilberna andiniy de nirxa veguhastin kar kiriye serdest. Di v rew de tkbirina qadn andiniy, rberka riwek cureyn ajalan, andiniya bpergal, avdana zde bpergal kiriye ku piiran (erozyon), orikbn, olbyn pk bn. Ji pdiviyn civak zdetir hilberandina bern andiniy kiriye ku amrn kar zdetir bn kirin; zdetir maden bn derxistin bn bikarann. V yek j kiriye ku nn civak, bajar, dagirker, art er bi awayek domdar pk bn.

Pesaz di dewsa rasterast bikaranna dest mirov de, bi rya bikaranna alavan bedariya alakiyn civak ye. Li vir xala ku div mirov l baldar be, ev e. Div b zann ku dema mirov ax diajo, ew keda ku dirje and e. div bizanibe ku gava ku pesaz teknolojiy bi p dixe, div zirarn ku dewsa wan neyn tijekirin nede xwezay. Wek mnak; div nepejirne ku gubre dermann kmyew teknolojiyn giran zirar bidin ax, hewa riwekan. Div pesaziy li gor pvann ehlaq yn bi civak xwezay re lihevkir bikar bne. Bi kinas, dema ku mirov behsa andiniy dike div anda ku pvann bingehn n aristaniya demokratk aristaniya dewletparz n ku van e hezar saln dawn wek du emn cih diherikin, pk anne b hi mirov.

Ku ne wiha be, em di ewtiya endustriyalzm de as bibin. Ku ew endustriyalzm j orea neoltk ku naneya serdemeke zrn e wek titek seretay div li pa b hitin dibne, jibr dike ku pesaz bingeha xwe ji ku digire div bi i away b bipxistin. Ev yek j d di dewsa civaka ehlaq poltk a ku mirov dikare wek civaka gund andiniy j bi nav bike me ber bi bajarn nebajar, bazirganiya bi armanca kar t kirin himendiya endutriyalzm ve bibe. Nzikahiyeke bi v reng d jiyana rast di her qad de tk bibe ev jirderketina ku metabn di her qada jiyan de belav kiriye tkna hawirdor ya ku mijara sereke ya ro ye, ye.

orea gund andiniy kiriye ku civak bi xweza, jiyan pergala ekolojk re lihevkir away her watedar bij. Di tevahiya pvajoya civakbn de orea civak ya her berfireh, bingehn, pn rastn e. Mirov dikare bi v away binav bike.

orea gund andiniy cara pn li herma ku wek Heyvika Zrn j t binavkirin li qntar berpaln rzeiyayn Toros Zagros pk hatiye. Ev ore li gor avaniya jeobyolojk cureyn ruwekan n hey pk hatiye. Ev yek di tevahiya lkolnn ziman, antropolojk, etnste, arkeoloj erdnasiy yn zanist de hatiye espandin. Ev ore ji bo droka gerdn ya mirovahiy bingehek e xwediy girngiyeke piral ye. Civak ji pergala klan ya demdirj derbas serdema pergaln kabley ya pireng bye. Pergala kabley bingeha xwe ji yektiya ziman digire. Nvkoer nvnitecih in. Di navbera wan de dan stendineke wek diyariyan heye, perestgehn wan cih ku miriyn xwe l vedirin hevpar in. Awayn civak yn demdirj in.

Ji sed hefty axa ku em ro li ser dijn ji bo andiniy ne guncav e. Ev rje her ku die zde dibe bi qas milyar nvek mirov di snor mirin de, bir dijn. Ligel v bkar her ku die zde dibe. Ji cureyn cih cih nexwenn xeter berbelav dibin. Jngeh tk die. Ev tev di bingeha xwe de encamn ra ku bi git aristaniya dewletparz bi taybet j endustryalzm li dij anda gund andiniy pk tne ye. Pevnn ku di bin nav nakokiya civakn pesaz andiniy de bip dikevin mirovahiy ber bi bobelatek ve dibin. ro civakbn bi tkneke girng re rbir ye. Pirsgirkn bi heman reng li Mezopotamyay j tn jiyn, ku ev erdngar erdngariya cara pn andin l pk hatiye andin j rasterast an j bi awayek ne rasterast arensa civakan diyar dike. Bi awayek nber di tkna anda gund andiniy ya Kurdistan de bandora poltkayn er komkujiy yn modernteya kaptalst i ye?

Mezopotamya; bi avaniya xwe ya erdngar jeolojk, kiwer, rberka riwekan, avkaniyn av, dewlemendiya cureyn ajalan n ji bo kedkirin guncav ligel van taybetiyan xwediy derfetn andiniy yn zde ne. Piraniya awayn seretay yn riwekn ku ro j bi hsan tn ajotin, ji bo xwarina mirovan sdewer tn pejirandin n bingehn hna li ser v ax tn dtin. Dsa, li v erdngariy tkiliyn ajal mirovan xwediy drokeke dr dirj in. V rew kiriye ku mirov bi rya ajalvaniy ajalan bi awayek sdewertir bi kar bne. Ligel v rastiy awa b ku ro anda ajalvan andiniy bi tkn re rbir ma?

Ger ku em ro dikarin behsa herikna em aristaniya demokratk ku yek ji du eman e bikin bguman em deyndar orea gund andiniy ne. L em bingehn duyemn ku aristaniya hiyerark dewletparz e , jirderketin e bi desteserkirina afrneriyn aristaniya demokratk derketiye hol.

Tkna ku bi aristaniya Hiyerark Dewletparz Pk Hat


Droka aristaniy, droka tkbirin nkarkirina jngeh civak ye. Wek anda mad manew nirxn aristaniy bi nkarkirina nirxn civaka neoltk pk hatine. Ji ber v yek j em drok bi v away diherike. L civaka neoltk ji bo nirxn her du andan j ekolojk e. Di ol chana xwe ya manew de jngeh wek titek zind nirxa her bilind t prozkirin. Derfetn xwedbn yn ku li derdora jin pk tn destpka aboriy ne. Jin xweza di nav yektiyeke lihevkirde ne. Tgihtineke zind ya ola xwezay bi xwedawenda dayk hatiye nimandin. Piraniya alav amrn hilberna mad ji aliy jin ve hatine afirandin. Jin mohra xwe li qada xwedbn lixwekirin j daye. Ev nirx hem di pvajoya aristaniy de tn nkarkirin, di bin desthilatdariya mr de wek alavn kar pkutiy tn veguherandin. Axa dayk bik hatiye dtin. Pirtkn proz ji bo mran dibjin Jin zeviyn we ne, dil we awa dixwaze wisa biajon. Tita ji vaya j xetertir ji ber ku aristaniy her tim ax bi armanca kar pk aniye, ax bye orik, xetereya olbna xwezay bi olbna dest mirovan hn zdetir bye A. Ocalan - Li Rojhilata Navn Qeyrana aristaniy areseriya aristaniya Demokratk

Wek  tevahiya chan, di olbna Mezopotamyay de j aristan xwed roleke diyarker e.


Di himendiya aristaniy de xweza, jngeh, ax, gund andin jin her tim bik tn dtin ev nzikah nzikahiyeke brdoz ye. Li vir armanca w lawazxistin birvebirina civaka gund andiniy ya ku wek dijber w bi p ketiye ye. Li hember rn aristaniya dewletparz n bi hezar salan ro xweza j bi reng tisnam, erdhej, pejiqna iyayn agir, bager, leh, byern kiwer yn bpergal, serma germahiya zde an j wek hikesal ser hildide mirov dibje qey ku mirovahiy j ji bo bedariya serhildana xwe vedixwne.

Di serdema ku hna civaka dewletparz li hol tuneb, n, desthilatdar, bajarn dewlet bazirganiya li ser bingeha vegerna metayan bazirgan tuneb; mirovahiy di nav civakbna ehlaq poltk de bi awayek komun, wekhev, demokratk azad jiyana xwe didomand. Di bingeha tevahiya karn ku dihatin kirin, tevahiya tkiliyn ku dihatin dann, tevahiya hilberna ku pk dihat tevahiya berhemn ku dihatin parvekirin de civakbn heb. Bawer, wek spasiyeke bereketa ku bingeha xwe ji dostaniya xwezay digirt b. Civak proziya xwe proziyn xwe bi rya huner, bi away her watedar diann ziman. Poltka ji bo endamn azad wekhev n gel, eret kableyn ku ji rengn cuda pk hatine bedariya rasterast a tevahiya qadn jiyan xwe berpirsiyar dtin pkanna berpirsiyariyan b. Ehlaq, ji bo ku civak hebna xwe biparze pvan rbazn bingehnbn. Civak bixwe ew pvan destnan kiribn. Bi av xwezay li jin dihat nihrn. Ji bo rxistinbn alakiyn brdoz, poltk rxistinbn yn civak pk serk, dikir. Di xwezaya xwe de civak bilind dikir. Di v civakbn de desthilatdar, dewlet n tunebn. Pvena zanist bandora xwe li teknolojiy j dikir ji bo pvena w xwed roleke girng b. Civak dema ku jiyana xwe birxistin dikir pdiviyn xwe yn bingehn n ji bo jiyan bi cih dian lihevkirina bi xwezay re trkirina ji bo xwe esas digirt. Bingeha vana hemyan j anda gund andiniyb.

Nzikahiya mrane ya desthilatdar bi piran bingeha xwe ji anda nrvaniy digirt. Ji bo ku dest bide ser van dewlemendiyn mad manev yn ku anda gund andiniy derxistiye hol, her ku xwe wek hzek birxistin kir. Serkarn leker, mrn kal n xwedezmn, tifaqa aman oldaran a ku t zann dewlet afirand. Piy di perestgehan de, ji aliy oldaran ve, himendiya v pergal hat avakirin. Tevahiya nirxn ku anda gund andiniy civaka xwezay afirandibn naveroka wan a demokratk-komunal hat pkirin, ji bo aristaniya hiyerark dewletparz hatin bikarann.

Di nav malbata baviksalar de jin ket bin desthilatdariy. Pengiya xwe ya di qada civak, siyas, abor baweriy de wenda kir. Xweza li gor pvann bidestxistina daneheviya mad sermayey hati nirxandin. Bi v away j p li bobelatn ku gihtine ro j hat vekirin. Di dewsa pdiv bikrhatina civak de hilberna ji bo kar, nirxa danstendin r li ber bazirganiy vekir. V yek j kir ku qadn parvekirin, talankirina nirxan, desthilatdariya nan, er, kedxwariy pk bn pergala ku li ser dubendiya navbera Xweda, dewlet/ql rajr b avakirin. Wateya v yek j kir ku ebed ezel, mutleq qadir bibin qeder. d ehlaq cih xwe ji huqq zagonan re dihit, poltkaya ku ewlehiya civaka demokratkb vediguheriya xebata nandayna hz, bikarann xapandin ya serdestan.

Civakn gund andiniy bajaran nkar nakin. Dijber w, weke ku daneyn drok j nan didin, bajarn bik mezin n ku hejmareke maql mirov t de jiyane, di tkiliyn wan de n, desthilatdar kedxwar tunebye di aroveya tkiliyn civaka ehlaq poltk de tkiliyn abor, civak siyas jiyane hebne. Ango gava ku bajr t gotin div bajarn wek r r rk yn bi dewlet an j n wek Atnay ku demokrasiya koledar a ku di nav tkiliyn welatbn de hatiye dlkirin, neyn hi mirov. Gir Xerabrek atalhoyuk ji bo v yek mnakn girng in. Li gor serdema xwe gelheyeke zde dihewandin, ji bo bajar ro div awabin mnakn girng in. L bajarn bi v reng w dem di nav deryaya gund andiniy de wek giravokn bik bn. Di w serdem de, van bajaran pergala gundewar andiniy ya aboriya komun ya ku li ser bingeha xweza jngeh hatib avakirin nedixistin xeterey.

Dezgehn desthilatdariy yn ku bi tkiliya n, bajar dewlet pk tn di heman dem de ji bo her qada jiyan yekdestiyek pk tnin. Bguman ev yekdestbn nkarkirina demokras civakbn ye. Bajarn ku li ser v bingeh hatine avakirin i bi gelheya xwe ya zde, i j bi tkiliyn xwe yn civak yn aristan xweza jngeh tk dibin. Bi modernteya kaptalst re hevsenga olter bajaran xera bye, bajarn ne bajar derketine hol. Kaptalzma kurew bajarn pir mezin (megapol) n ku wek navenda pesaziy bikar tne ava kiriye bye pergaleke qirkirina xweza civak. Netewdewlet bye siwar hesp endustryalzm. Ev hesp her ku radibe pdar jngeha civak xwezay bi tkn re rbir dimne. Pit v pvajoy wek her tit andin j di gerneka endustryalzm de ketiye rewa hebn tunebn. Ango di serdema modernteya kaptalst de anda andiniy ji bo civakbn ne away jiyan, rxistinbn, xebat tkiliyan e. Bye qada hilberandina metayan a kar a pesaziy. Ger ku em ro dibjin lberalzm ranka civak ranka xwezay tk dibe penera ezeziy bi p dixe, di bingeha v yek de tkiliya pesaz andiniy heye. Ji bo v yek j ku em li ser tgihn wek demokras, ehlaq, poltka, azad, wekhev, ekoloj hwd. bisekinin, w gav div em tkiliya andin pesaziy away v tkiliy di nav civak de ba binirxnin.

Ji bo Civaka Gund andiniy Nzikahiya Rast


Endustryalzm li ser bingeha dijberiya civaka gund andiniy bi p ketiye. Ku em rola w ya rastn nebnin, areseriy bi andiniya organk bisnor bikin, em bi nzikahiyeke pragmatst ekonomst snorkir bimnin.

Bajarvaniya b bajr hilberna endustryalst, dermann andiniy yn ku cara pn wek mcze an j reformek hatin dtin madeyn wan n zirardar n bi nav pestst ku bi rya hormonan derbas ax dibin bn sedema nexwenn n, derketina nexwenn li hember dermanan berxwedr kirine ku wek bobelatek rastn hevsenga xwezay xera bibe (tunebna daristanan qirjbna heway). Nexwena pener bi awayek berbelav derketiye hol. Dema ku em ax pnase dikin, tit ku t he me wateya ku em l bar dikin girng e. Ax i ye? Bersiva v pirs, ku em tkiliya ax ya bi jiyan re bi awayek rast deynin em bikaribin bidin. Nzikahiyn hey nikarin yektiya jiyan ax deynin hol.

Ji ber van sedeman andiniya ku by dermann kmyew, guberyn kir bikaranna hormonan b kirin, dikare ku pergala xwezay ya ku ji ax digihje riwekan  ji wan j digihje ajalan mirovan bi awayek tekz bigerne. Ku pirsgirkn wek bajrvaniya bi reng pener pesaziya ku hevsenga xwezay tk dibe neyn areserkirin ne pkan e ku ev pirsgirk ji bin ve b areserkirin. Ligel van titan, li chan ji saln 1920 vir ve di asteke girng de mirov ber xwe didin andiniya ekolojk a ku ax, ajal, riwek mirovan di nav yektiyek de digire dest hevsenga xwezay tk nabe her ku die bip dikeve.

Gund ku tk die, bajar ku mezin dibe, endustryalzma ku her tit dadiqurtne ne berbanga sosyalzm ne; bi tevah drketina ji civakbn ye. Wek mnak; mirov li gund xwe li hember mirov ajalan ango li hember tevahiya jiyan hestiyar e. awa dibe ku ev mirov li bajr li hember kesn bmal, ciwan zarokn ku titn hibir bi kar tnin b eleqe xemsar tevdigere? Ev nade nandan ku li bajaran civakbn tk ye? Dewsa berpirsiyariya civakiy ezezt nagire? Ji ber v yek j tgihn wek pavemay, serete yn ku ji bo gund andiniy tn gotin teqez div bn mehkmkirin div careke din bi br b ku civakbn di civakn gund andiniy de t jiyn.

Di v arovey de anda gund andiniy div ten wek xebatn aboriy yn ji bo xwedbna civak neyn nirxandin. andin, bi zanebn tkildanna dostaniy ya ligel xwezay ye. andin, li ser bingeha komunalte, demokras, azad li ber avan girtina rengan ji n ve li dora jin avakirina civakbn ye. andin ji bo tevahiya endamn civak pergla bi awayek alak bedariya jiyana civak, demokrasiya rastereast, siyaseta demokratk a xwebirvebirin ye. Di aroveya vana hemyan de bguman andin jiyana tendurist e, jngeha tendurist e, civak mirov bi xwezay re lihevkir ye. Bi kinas, anda andiniy bingeha xwenkirin wek modernteya demokratk avakirina civaka ehlaq poltk e.

Ji bo reweke andiniy ya bi v reng div tkiliya navbera gund bajr li gor hevsengekbe, bajarvan bi reng ekolojk be pesaziya xwezaparz titek jneger e

Akademiya Zanistn Civak ya Abdullah Ocalan / Kominar.net

 Navenda Lkolnn Stratejk a Kurdistan

www.lekolin.org - www.navendalekolin.com -www.lekolin.net - www.lekolin.info


Parveke

TAGS(ETIKETLER): CANDA  GUND  U  CANDINIYE  

Bu Yazya Henz Yorum Eklenmemi.